ISW: od marca 2026 r. Rosja traci netto prawie 300 km² terytorium
Według Instytutu Studiów nad Wojną od marca do września 2026 r. rosyjskie siły straciły netto kontrolę nad niemal 300 km² terytorium. We wrześniu Rosjanie nie osiągnęli żadnych zysków terytorialnych przy ponad 46 tys. zabitych i rannych — najwyższym miesięcznym wskaźniku strat w 2026 r.
Najważniejsze
- Od marca do września 2026 r. rosyjskie siły straciły netto 293,59 km², a ich obecność wzrosła zaledwie o 174,44 km².
- We wrześniu 2026 r. Rosjanie zajęli lub przeniknęli na 143,2 km², ale stracili 318,38 km² — netto 175,18 km².
- Wrzesień 2026 r. był dla Rosji najkosztowniejszym miesiącem roku: ponad 46 tys. zabitych i rannych.
- Operacja „Vivaldi" w rejonie Lymanu na północy obwodu donieckiego uwolniła co najmniej 147 km² i zakłóciła rosyjskie próby okrążenia „linii twierdz".
- 15 września dowódca III Korpusu Armijnego Andrij Bilecki po raz pierwszy publicznie potwierdził operację „Vivaldi"; 28 września poinformował o 176 km² wyzwolonych od początku operacji.
- 12 sierpnia podsumowano operację wojsk powietrznodesantowych na kierunku oleksandriwskim (styczeń–sierpień 2026): 745 km² wyzwolonych i 26 wsi pod kontrolą Ukrainy.
Dlaczego to ważne
Ocena ISW pokazuje, że rosyjska dynamika terytorialna wyhamowała: miesięczne zyski netto od marca 2026 r. są ujemne. Wrzesień był dla Rosji najkosztowniejszym miesiącem roku pod względem strat osobowych, mimo braku postępów terytorialnych. Ukraińska kontrofensywa „Vivaldi" w rejonie Lymanu skutecznie udaremniła rosyjskie próby okrążenia ukraińskiej „linii twierdz".
Co się stało
Według Instytutu Studiów nad Wojną od marca do września 2026 r. rosyjskie siły straciły netto 293,59 km² terytorium, przy jednoczesnym wzroście ich obecności zaledwie o 174,44 km². Tempo rosyjskich zdobyczy terytorialnych znacząco spadło w marcu 2026 r. i od tego czasu utrzymuje się na niskim lub ujemnym poziomie. We wrześniu 2026 r. Rosjanie zajęli lub przeniknęli na 143,2 km², ale stracili 318,38 km² — dając bilans netto minus 175,18 km². We wrześniu rosyjskie straty osobowe przekroczyły 46 tys. zabitych i rannych, co jest najwyższym miesięcznym wskaźnikiem w 2026 r.
Na te straty złożyły się ukraińskie operacje kontrofensywne. Operacja wojsk powietrznodesantowych na kierunku oleksandriwskim (29 stycznia – sierpień 2026) wyzwoliła 745 km² i przywróciła kontrolę nad 26 wsiami w obwodach dniepropietrowskim, donieckim i zaporoskim. 15 września dowódca III Korpusu Armijnego Andrij Bilecki po raz pierwszy publicznie potwierdził operację „Vivaldi" na północy obwodu donieckiego; do 28 września Siły Obrony wyzwoliły w jej ramach 176 km². ISW ocenił 16 września, że kontrofensywa w rejonie Lymanu osiągnęła istotny operacyjnie cel, zakłócając rosyjskie próby okrążenia „linii twierdz".
Jak piszą o tym źródła ukraińskie
Oba źródła to ukraińskie media (NV i Radio Swoboda), które podkreślają wniosek ISW o ujemnych netto zdobyczach terytorialnych Rosji i przedstawiają wrzesień 2026 r. jako rekordowo kosztowny dla Rosji. W centrum uwagi stawiają ukraińskie sukcesy operacyjne — „Vivaldi" w rejonie Lymanu i wcześniejszą operację wojsk powietrznodesantowych na kierunku oleksandriwskim. Komentarze ukraińskich rozmówców (Zełenski, Bilecki, Kowalenko) koncentrują się na kwantyfikacji wyzwolonego terytorium i wysokich stratach rosyjskich.
W czym relacje się różnią
Rosyjskie Ministerstwo Obrony twierdzi, że kontroluje miejscowości Ridkodub, Jampil, Nowomychajliwka i Nowe na północ od Lymanu w obwodzie donieckim, lecz brak obiektywnych danych o kontroli terenu, które potwierdzałyby te doniesienia.
Kontekst
Operacja „Vivaldi" w północnej części obwodu donieckiego była prowadzona od kilku miesięcy, zanim 15 września jej szczegóły publicznie potwierdził dowódca III Korpusu Armijnego Andrij Bilecki. Według jego słów z 28 września Siły Obrony wyzwoliły w jej ramach 176 km². Wcześniejsza ofensywa wojsk powietrznodesantowych na kierunku oleksandriwskim (29 stycznia – sierpień 2026) wyzwoliła 745 km² i przywróciła kontrolę nad 26 wsiami. 30 września obserwator wojskowo-polityczny Ołeksandr Kowalenko ocenił wyzwoloną w 2026 r. powierzchnię na około 1000 km²; 22 maja prezydent Wołodymyr Zełenski mówił o 590 km² wyzwolonych od początku roku, a 23 września w wywiadzie dla The Wall Street Journal podał, że Rosjanie zajęli około 890 km², a Siły Obrony wyzwoliły około 800 km². Rosyjski system rekrutacji wciąż pozyskuje mniej żołnierzy, niż potrzeba do uzupełnienia strat.