Zełenski: Ukraina rozwija wielowarstwowy system obrony przed dronami reaktywnymi Shahed
Na wspólnej konferencji prasowej z kanclerzem Niemiec Friedrichem Merzem w Kijowie 4 października prezydent Wołodymyr Zełenski przedstawił ukraińską odpowiedź na rosnące użycie przez Rosję dronów uderzeniowych typu Shahed z napędem odrzutowym. Poinformował o zainstalowanych w Kijowie turretach automatycznych, nowych interceptorach „Bars” i „Spys” oraz o krajowym programie małych rakiet, którego pierwsze efekty spodziewane są w drugiej połowie października. Podkreślił, że myśliwce F-16 z amunicją 20 mm są najskuteczniejszym środkiem zwalczania dronów reaktywnych, a Ukraina prowadzi negocjacje z Polską, Francją, Norwegią, Szwecją i Finlandią w sprawie zwiększenia dostaw tej amunicji.
Najważniejsze
- Zełenski: obrona przeciwko dronom reaktywnym Shahed działa ze skutecznością ok. 50–60%, a wobec zwykłych Shahedów — 85–92%.
- W Kijowie zainstalowano ponad 12 automatycznych modułów bojowych pod karabiny maszynowe kalibru .50; w obwodzie kijowskim ma pojawić się kolejnych 8.
- Interceptor „Bars” ma obecnie najwyższą skuteczność spośród dronów-przechwytujących — ok. 30% — a Ukraina i Niemcy wspólnie wyprodukują 2 000 takich dronów.
- Ukraińsko-niemiecki przechwytujący dron „Spys” (Спис) przeszedł pomyślnie test; trwają też próby krajowej rakiety małego zasięgu, w tym „Nika”, a pierwsze wyniki zapowiadano na drugą połowę października.
- F-16 z amunicją 20 mm są najskuteczniejszym środkiem przeciwko dronom odrzutowym — Zełenski podał skuteczność 50%, 55%, czasem 60%; celem jest użycie 5 000–6 000 pocisków 20 mm dziennie.
- Trwają negocjacje z Polską, Francją, Norwegią, Szwecją i Finlandią w sprawie dostaw amunicji 20 mm; Hiszpania, Belgia i Polska już rozpoczęły jej przekazywanie — poinformował minister Andrij Sybiha.
- W nocy z 3 na 4 października Rosja użyła 135 dronów uderzeniowych typu Shahed, z czego 52 były reaktywne; we wrześniu Rosjanie wystrzelili ponad 2 730 reaktywnych Shahedów, z których ponad 1 500 zestrzelono lub stłumiono.
Dlaczego to ważne
Rosja przechodzi od masowych ataków konwencjonalnymi Shahedami do trudniejszych do przechwycenia dronów odrzutowych, a Zełenski zapowiedział tę zmianę jako przejście z ilości na jakość środków uderzeniowych. Luka między skutecznością obrony wobec zwykłych Shahedów (85–92%) a reaktywnych (50–60%) jest dziś najpoważniejszym problemem ochrony nieba. Odpowiedzią ma być wielowarstwowy zestaw środków: automatyczne turrety kalibru .50, intercepcje „Bars” i „Spys”, krajowy program małych rakiet oraz F-16 z zapasem 5 000–6 000 pocisków 20 mm dziennie — co zależy od dostaw z kilku krajów. Wizyta Merza przyniosła pakiet umów o wartości ponad 8,5 mld euro i pakiet pomocowy powyżej 1 mld euro, a Rosja planuje wydać ok. 12 mld dolarów w przyszłym roku na drony reaktywne i amunicję krążącą — eskalacja, do której ukraińska obrona musi dorównać.
Co się stało
Podczas wspólnego briefingu z kanclerzem Friedrichem Merzem 4 października prezydent Zełenski nakreślił ukraińską strategię obrony przed dronami odrzutowymi Shahed. W Kijowie zainstalowano ponad 12 automatycznych modułów bojowych pod karabiny maszynowe kalibru .50, a w obwodzie kijowskim planowanych jest kolejnych 8 takich turretów. Myśliwce F-16 z amunicją 20 mm są według Zełenskiego najskuteczniejszym środkiem zwalczania dronów reaktywnych, ze skutecznością 50%, 55%, czasem 60%; Ukraina pracuje nad osiągnięciem tempa 5 000–6 000 pocisków 20 mm dziennie, o czym rozmawia z Polską, Francją, Norwegią, Szwecją i Finlandią. Trwa krajowy program małych rakiet (w tym „Nika”), którego pierwsze wyniki zapowiadano na drugą połowę października — w razie powodzenia prób od razu ruszy masowa produkcja. Intercepcje „Bars”, produkowane wspólnie z Niemcami (2 000 sztuk dla Ukrainy), osiągają ok. 30% skuteczności, a ukraińsko-niemiecki przechwytujący dron „Spys” przeszedł pozytywny test. Według danych ukraińskiego lotnictwa w nocy z 3 na 4 października Rosja użyła 135 Shahedów, w tym 52 reaktywnych.
Jak piszą o tym źródła ukraińskie
Wszystkie źródła w zestawieniu są ukraińskie, ukraińskojęzyczne i obejmują zarówno media, jak i agencje. Akcent pada na własne wypowiedzi prezydenta i na rozwiązania rodzime albo rozwijane wspólnie z partnerami: intercepcje „Bars” i „Spys”, rakietę „Nika”, krajowy program małych rakiet oraz ukraińskie turrety automatyczne. Wizyta Friedricha Merza jest przedstawiana jako poważne wydarzenie bezpieczeństwa — z umowami o łącznej wartości ponad 8,5 mld euro, pakietem pomocowym powyżej 1 mld euro, planowanym kontraktem z FFG i wspólną produkcją interceptorów. Statystyki powołują się na Zełenskiego i dane Sił Powietrznych Ukrainy, a ton jest nastawiony na działanie: zapowiedzi prób, skalowania produkcji i terminu końca października na wyniki programu rakietowego.
W czym relacje się różnią
Zakres skuteczności wobec dronów reaktywnych podawany jest w źródłach odmiennie: od ok. 50–60% do 50–70%, a we wcześniejszych wypowiedziach Zełenskiego pojawiała się też liczba ok. 57%. Różnie opisywane jest też pochodzenie interceptora „Spys” — większość źródeł mówi o projekcie ukraińsko-niemieckim, jedno określa go jako ukraiński. Listy państw, z którymi Ukraina negocjuje dostawy amunicji 20 mm, różnią się między publikacjami: Polska i Francja pojawiają się konsekwentnie, ale Norwegia, Szwecja i Finlandia są wymieniane w różnych konfiguracjach. Różna jest także informacja o turretach w obwodzie kijowskim — jedne teksty mówią o planowanych 8 dodatkowych modułach, inne o 50 już zainstalowanych w regionie.
Kontekst
W nocy z 3 na 4 października Rosja wystrzeliła 135 dronów uderzeniowych typu Shahed, z czego 52 były reaktywne; we wrześniu Rosjanie użyli ponad 2 730 reaktywnych Shahedów, z których ponad 1 500 zestrzelono lub stłumiono. We wcześniejszych wypowiedziach Zełenski podawał ok. 57% skuteczności wobec dronów reaktywnych i ok. 70% w masowych atakach. Na froncie testowane są cztery modele dronów-przechwytujących, a kolejnych ok. dziesięciu producentów prowadzi własne próby; Zełenski informował, że 67 ukraińskich przedsiębiorstw pracuje nad technologiami zwalczania dronów reaktywnych. W sierpniu Siły Obronne rozpoczęły bojowe testy turretów robotycznych z automatami systemu Kałasznikowa. Podczas wizyty Merza Ukraina i Niemcy podpisały dokumenty w obszarach obronności, bezpieczeństwa, energetyki i technologii ratowniczych; spodziewany jest też kontrakt z Flensburger Fahrzeugbau Gesellschaft (FFG) o wartości ok. 2 mld euro. Rozmowy obejmowały zwiększenie niemieckiej produkcji rakiet Patriot oraz planowaną do końca roku dostawę trzech F-16 z Belgii.