Rosja przeprowadziła jedną z największych ataków powietrznych na Ukrainę — dziesiątki ofiar w Kijowie, Pryłukach i Kremenczuku
W nocy z 6 na 7 października Rosja przeprowadziła masowy, kombinowany atak rakietowo-dronowy na Ukrainę, wykorzystując rakiety balistyczne, manewrujące, przeciwokrętowe oraz ponad 130 dronów. Główne uderzenia skierowane były na Kijów oraz obwody charkowski, połtawski i dniepropietrowski. Siły powietrzne Ukrainy poinformowały o zestrzeleniu lub stłumieniu 161 celów powietrznych do godz. 9:00. Atak spowodował ofiary śmiertelne i zniszczenia budynków mieszkalnych w wielu miastach oraz nowe przerwy w dostawach energii elektrycznej w pięciu obwodach.
Najważniejsze
- Rosja rozpoczęła atak o 18:00 6 października; głównymi kierunkami uderzeń były obwody kijowski, charkowski, połtawski i dniepropietrowski.
- Użyto łącznie ok. 70 rakietów (w tym balistyczne Iskander-M/S-400/KN-23, manewrujące Ch-101/Kalibr/Iskander-K, przeciwokrętowe Cyrkon/Onyks) oraz 130 dronów, w tym 46 reaktywnych Shahedów.
- Do godz. 9:00 7 października ukraińska obrona powietrzna zestrzeliła lub stłumiła 161 celów: 5 rakiet balistycznych, 39 rakiet manewrujących i 117 dronów; 6 kolejnych rakiet manewrujących było jeszcze weryfikowanych.
- W Kijowie zginęły dwie osoby — ciała znaleziono w garażu w dzielnicy Darnycki; trafione zostały także dzielnice Obołoń, Podil i Szewczenkowski.
- W Pryłukach w obwodzie czernihowskim zniszczono podjazd pięciopiętrowego bloku; liczba ofiar wahała się od 2 do 9 zabitych (w tym dzieci) i od 7 do 40 rannych w zależności od źródła i godziny raportu.
- W Kremenczuku (obwód połtawski) zginęły dwie osoby, uszkodzone zostały wielopiętrowe budynki mieszkalne; w obwodzie kirowohradzkim w Ołeksandrii zginęły co najmniej dwie osoby, a w obwodzie dniepropietrowskim trafiono przedsiębiorstwo przemysłowe w Dnieprze.
- Atak nastąpił w dniu 74. urodzin Władimira Putina; Zełenski nazwał zniszczenie bloku w Pryłukach „urodzinowym prezentem dla Putina” i określił uderzenie jako jedno z „najbardziej podłych”.
- W pięciu obwodach (połtawskim, czernihowskim, charkowskim, winnickim, chersońskim) wprowadzono nowe harmonogramy awaryjnych wyłączeń energii; Zełenski zażądał od partnerów dodatkowych rakiet do systemów Patriot.
Dlaczego to ważne
Atak z 7 października był jednym z największych kombinowanych uderzeń powietrznych od początku pełnoskalowej inwazji: Rosja użyła jednocześnie rakiet balistycznych, manewrujących, przeciwokrętowych i ponad stu dronów, a ich głównym celem — obok miast — była infrastruktura energetyczna. W jego wyniku zginęli mieszkańcy wielu miast, w tym dzieci w Pryłukach, a w pięciu obwodach wprowadzono awaryjne wyłączenia prądu tuż przed sezonem zimowym. Incydent unaocznił ograniczenia ukraińskiej obrony powietrznej wobec rakiet balistycznych i ponowił pytanie o dostawy dodatkowych rakiet do systemów Patriot oraz o nowe sankcje UE wobec rosyjskiego kompleksu wojskowo-przemysłowego.
Jak piszą o tym źródła ukraińskie
Ukraińskie źródła centralne miejsce poświęcają komunikatom Prezydenta Zełenskiego i Ministerstwa Spraw Zagranicznych: atak przedstawiany jest jako „jeden z najbardziej podłych”, bezpośrednio powiązany z 74. urodzinami Władimira Putina, a zniszczenie bloku w Pryłukach — jako „urodzinowy prezent” od rosyjskiej armii. Podkreślany jest techniczny rozmiar uderzenia (5 rakiet balistycznych, 39 manewrujących, 117 dronów, 161 celów zneutralizowanych do 9:00) oraz to, że balistyczne rakiety pozostają największym wyzwaniem dla obrony powietrznej. Ukraińskie media szczegółowo opisują szkody w poszczególnych dzielnicach Kijowa — trafienia w Obołoniu, Podolu, Szewczenkowskim i Darnyckim — oraz ratowniczą operację saperów wokół niewybuchłego pocisku Iskander wśród budynków mieszkalnych. Minister Sybiha zapowiedział wzmocnienie sankcji, w tym wobec producentów rakiet balistycznych i systemu satelitarnego „Рассвет”, oraz uruchomienie w przyszłym roku Specjalnego Trybunału ds. zbrodni agresji. Nacisk położony jest na apel o dodatkowe rakiety do systemów Patriot oraz na awaryjne wyłączenia energii w pięciu obwodach — wpisując atak w rosyjską strategię pozbawienia Ukraińców światła i ciepła przed zimą.
Jak piszą o tym źródła międzynarodowe
Zagraniczne media najczęściej otwierają relacje konkretnymi liczbami ofiar i obrazami zniszczonego bloku w Pryłukach, powołując się na dane policji obwodowej o dziewięciu zabitych, w tym dzieciach. W kontekście międzynarodowym atak przedstawiany jest na tle uprzedniego ostrzeżenia Zełenskiego o przygotowywanym uderzeniu oraz szerszej rosyjskiej strategii zimowej — z powołaniem na raport „New York Times” o planach odcięcia dużych miast od prądu, ogrzewania i wody seriami uderzeń przy użyciu do 1000 rakiet, dronów i bomb. Na pierwszy plan wysuwają się reakcje międzynarodowe: estoński minister spraw zagranicznych Margus Tsahkna nazwał rosyjskie działania „strategią zrodzoną z desperacji”, a UE miała tego dnia zatwierdzić dodanie ok. 1650 osób i podmiotów do listy sankcyjnej wobec Rosji, głównie z rosyjskiego kompleksu wojskowo-przemysłowego. Źródła zachodnie przytaczają także rosyjską narrację Ministerstwa Obrony o uderzeniu w obiekty przemysłu obronnego (w tym firmy Fire Point i rakiet Flamingo) oraz o zestrzeleniu 311 ukraińskich dronów — zestawiając ją z ukraińskimi i zachodnimi ocenami ataków jako wymierzonych w cywilów. W tle pojawiają się doniesienia o ukraińskich uderzeniach odwetowych w obwodach permskim, samarskim i astrachańskim oraz incydencie na Morzu Czarnym w pobliżu Soczi.
W czym relacje się różnią
Raporty znacząco rozbiegają się w bilansie ofiar całego ataku. Prokuratura Generalna podała co najmniej 9 zabitych i ponad 30 rannych, minister spraw wewnętrznych Ihor Wyhywski — 12 zabitych i ponad 40 rannych, Zełenski początkowo mówił o 11 zabitych w całym kraju, BBC — o 15, a późniejsza wypowiedź Załużnego mówiła o 19 zabitych, w tym dzieciach. Różnice dotyczą też ofiar w Pryłukach: w ciągu dnia liczby zmieniały się od „2 zabitych i 7 rannych” przez „4 zabitych i 20 rannych” i „5 zabitych i 26 rannych, w tym 5 dzieci” do „9 zabitych, w tym 3 dzieci, i 40 rannych” (Reuters/Suspilne). W Ołeksandrii najwcześniejsze raporty mówiły o 1 zabitej kobiecie i 3 rannych, a Zełenski później podał 2 zabitych. Pojawiają się też rozbieżności co do liczby startów bombowców strategicznych wieczorem 6 października (3 Tu-160 vs. 9 Tu-160 i Tu-95), oraz co do szczegółów lokalizacji upadku szczątków w jednej z dzielnic Kijowa (teren otwarty vs. teren szkoły).
Kontekst
Rosja regularnie atakuje ukraińskie miasta i infrastrukturę cywilną przez cały okres pełnoskalowej wojny, wykorzystując drony, rakiety manewrujące i balistyczne oraz inne środki; ukraińskie władze i organizacje międzynarodowe kwalifikują te uderzenia jako zbrodnie wojenne, a Prokuratura Generalna wszczęła postępowania z art. 438 Kodeksu Karnego Ukrainy. Wieczorem 6 października prezydent Zełenski publicznie ostrzegł, powołując się na dane wywiadu, że Rosja przygotowuje nowy masowy atak, a Siły Powietrzne odnotowały starty bombowców strategicznych z rosyjskich lotnisk. Zapowiedź ta zbiegła się w czasie z 74. urodzinami Władimira Putina, co ukraińscy urzędnicy celowo podkreślali w publicznych wypowiedziach po ataku. Według raportu „New York Times” Ukraina pokazała europejskim partnerom przechwycone rosyjskie plany odcięcia dużych miast od energii, ogrzewania i wody tej zimy poprzez uderzenia do 1000 rakiet, dronów i bomb w podstacje energetyczne, elektrownie i ciepłownie.