Prokuratura: pięciu oficerów wojskowych podejrzanych o fikcyjną mobilizację 857 osób
Ukraińska prokuratura poinformowała o podejrzeniach wobec obecnych i byłych szefów rejonowych centrów rekrutacji wojskowej (RTsKK) w obwodach zakarpackim i czerniowieckim. Między grudniem 2025 a lutym 2026 r. wprowadzili oni do systemu „Oberih” dane co najmniej 857 fikcyjnie zmobilizowanych osób — w tym obywateli, którzy nie stawili się do centrów rekrutacji, czynnych żołnierzy oraz osoby nieistniejące.
Najważniejsze
- Prokuratorzy ogłosili podejrzenia obecnym i byłym szefom RTsKK na Zakarpaciu oraz byłemu szefowi RTsKK na Bukowinie.
- Wobec dwóch kolejnych byłych szefów RTsKK z obwodu czerniowieckiego akty oskarżenia trafiły już do sądu.
- Dane fikcyjnych mobilizacji — co najmniej 857 osób — wpisano do rejestru „Oberih” między grudniem 2025 a lutym 2026 r.
- Na Zakarpaciu udokumentowano 54 przypadki fikcyjnej mobilizacji; jeden z szefów wpisał dane 46 nieistniejących osób.
- Na Bukowinini wykryto 803 przypadki; jeden z pułkowników wpisał 631 nieistniejących obywateli, dwaj inni byli szefowie RTsKK — odpowiednio 99 i 73 osoby.
- Czynności kwalifikowano według art. 362 i 366 Kodeksu karnego Ukrainy; sąd zastosował środki zapobiegawcze wobec trzech urzędników z obwodu czerniowieckiego.
- Komunikat Prokuratury Generalnej opublikowano w piątek 25 września; śledztwo prowadzą policja i SBU.
Dlaczego to ważne
Sprawa ujawnia systemowe fałszowanie dokumentów mobilizacyjnych przez kadrę kierowniczą RTsKK w dwóch zachodnich obwodach. Wpisane do „Oberihu” 857 fikcyjnych osób — w tym nieistniejących obywateli i czynnych żołnierzy — mogło zawyżać statystyki mobilizacji i utrudniać kierowanie realnych poborowych na front. Jednocześnie sprawa pokazuje, że ukraińskie organy ścigania aktywnie prowadzą postępowania i kierują akty oskarżenia do sądów.
Co się stało
W piątek 25 września biuro prokuratora generalnego Ukrainy poinformowało o ogłoszeniu podejrzeń obecnym i byłym szefom rejonowych centrów rekrutacji wojskowej w obwodach zakarpackim i czerniowieckim oraz o skierowaniu aktów oskarżenia wobec dwóch kolejnych byłych szefów RTsKK z obwodu czerniowieckiego. Według śledztwa w okresie od grudnia 2025 do lutego 2026 r. urzędnicy ci wpisali do systemu „Oberih” dane co najmniej 857 fikcyjnie zmobilizowanych osób. Wśród nich byli obywatele, którzy nie stawiali się do RTsKK i nie zostali powołani, czynni żołnierze oraz osoby nieistniejące. Na Zakarpacju udokumentowano 54 przypadki: jeden z szefów wpisał dane 8 faktycznie niezmobilizowanych obywateli, a p.o. naczelnika innego RTsKK — 46 fikcyjnie zmobilizowanych osób. Na Bukowinini wykryto 803 przypadki: jeden z pułkowników wprowadził do systemu 631 nieistniejących obywateli, dwaj inni byli szefowie RTsKK — odpowiednio 99 i 73 osoby — a dokumenty trafiły do jednostek wojskowych. Czynności zakwalifikowano według art. 362 (nielegalne wzbogacanie się lub nadużycie uprawnień) i 366 (służbowa niedbałość) Kodeksu karnego Ukrainy. Sąd zastosował środki zapobiegawcze wobec trzech urzędników z obwodu czerniowieckiego; wobec podejrzanego szefa RTsKK z Zakarpacia prokuratorzy złożyli wniosek o zastosowanie środka zapobiegawczego. Dochodzenie prowadzą śledczy policji i SBU. Jak podaje synteza, jeden z zakarpackich urzędników — p.o. naczelnika RTsKK — był już wcześniej podejrzewany o bezprawne pozbawienie wolności osób podlegających obowiązkowi wojskowemu; po wyjściu za kaucją służył wówczas w pododdziale bojowym na wschodzie.
Jak piszą o tym źródła ukraińskie
W publikacjach ukraińskich sprawa jest przedstawiana jako przykład systemowych nadużyć w rekrutacji wojskowej, która ma kluczowe znaczenie dla zdolności bojowej armii. Synteza odnotowuje oświadczenie szefa Biura Prezydenta Kyryły Budanowa z 28 sierpnia, że utrzymanie obecnego stanu Sił Obrony wymaga mobilizacji co najmniej 30 tys. osób miesięcznie, oraz zapewnienie jego zastępcy Pawła Palisy z 29 sierpnia, że nie ma planów obniżenia górnej granicy wieku mobilizacji do 55 lat.
Kontekst
Sprawa wpisuje się w szerszy kontekst problemów ukraińskiej mobilizacji. 28 sierpnia szef Biura Prezydenta Kyryło Budanow stwierdził, że utrzymanie obecnego stanu Sił Obrony Ukrainy wymaga mobilizowania co najmniej 30 tys. obywateli miesięcznie. 29 sierpnia zastępca szefa Biura Prezydenta Pawło Palisa oświadczył, że nie ma planów obniżenia górnej granicy wieku mobilizacyjnego do 55 lat. Według syntezy, jeden z zakarpackich urzędników był już wcześniej podejrzewany o bezprawne pozbawienie wolności osób podlegających obowiązkowi wojskowemu; po zwolnieniu za kaucją służył w pododdziale bojowym na wschodzie.