Ukraińscy i polscy specjaliści zakończili trzeci etap poszukiwań w Puzhnykach
Ukraińscy i polscy specjaliści zakończili trzeci etap poszukiwań na terenie byłej wsi Puzhnyki w obwodzie tarnopolskim. Nie odkryto wówczas masowego grobu, a badania mają być kontynuowane po uzyskaniu zgody na skanowanie lidarowe.
Najważniejsze
- Trzeci etap poszukiwań rozpoczął się 4 listopada i prowadziło go siedmiu ukraińsko-polskich specjalistów.
- Na północno-wschodniej części starego cmentarza założono 36 transzei rozpoznawczych na powierzchni około pół hektara.
- Nie odkryto miejsca masowego grobu ofiar z czasów II wojny światowej.
- Badacze znaleźli prawdopodobny fundament kaplicy cmentarnej, pozostałości zabudowań gospodarczych oraz kamienną kładkę, która może być częścią drogi.
- Planowane jest badanie terenu za pomocą skanowania lidarowego; w chwili opublikowania materiałów trwało uzyskiwanie zgody na робoty.
- Poszukiwania mają być kontynuowane w następnym roku.
- W ekspedycji uczestniczyli specjaliści Specjalistycznej Instytucji „Wołyńskie Starożytności”, Pomorskiego Uniwersytetu Medycznego w Szczecinie oraz przedstawiciele Fundacji „Wolność i Demokracja”.
Dlaczego to ważne
Celem badań jest odnalezienie szczątków osób zamordowanych podczas II wojny światowej i ustalenie lokalizacji ewentualnego masowego grobu. Etap zakończony bez odkrycia grobu nie zamyka sprawy: planowane skanowanie lidarowe i dalsze prace mogą pomóc w określeniu miejsca pochówku. Projekt łączy historyczne badania archeologiczne, identyfikację DNA, ponowne pochowanie i udział potomków mieszkańców w obu krajach.
Co się stało
Podczas trzeciego etapu poszukiwań na terenie byłej wsi Puzhnyki uczestnicy ekspedycji założyli 36 transzei rozpoznawczych na powierzchni około pół hektara w północno-wschodniej części starego cmentarza. Badacze nie znaleźli miejsca masowego grobu. Натоміast виявлено залишки кількох об’єктів, серед яких є ймовірний фундамент цвинтарної каплиці, господарська споруда та кам’яна кладка, яка може бути частиною дороги. Територію планують обстежити за допомогою лідар-зйомки, оформлення дозволу на яку ще триває.
Jak piszą o tym źródła ukraińskie
Ukraińskie relacje zwracają uwagę na археологічні знахідки та застосовані методи, зокрема 36 розвідкових траншей і майбутню лідар-зйомку. Окремо підкреслюють фахове керівництво українською стороною, участь фахівців Спеціалізованої установи «Волинські старожитності» та участь нащадків і представників української влади в церемонії перепоховання.
Jak piszą o tym źródła międzynarodowe
Польський вимір проєкту полягає в участі фахівців Поморського медичного університету в Щецині та представників фонду «Свобода і демократія». ДНК-дослідження останків проводять у Польщі, а перепоховання відбулося за участю польських представників влади та близько 40 нащадків жителів Пужників. Ексгумацію у Варшаві назвали «проривом» у польсько-українських відносинах.
Kontekst
Колишнє село Пужники було спалене під час збройного нападу в лютому 1945 року, унаслідок якого частина мешканців загинула. Перед війною в селі компактно проживали представники польського етносу. Спільна українсько-польська експедиція провела ексгумацію з 23 квітня до 5 травня 2025 року й виявила останки 42 людей. ДНК-дослідження останків проводять у Польщі, а перепоховання відбулося у вересні 2025 року на території старого кладовища.