Szef ukraińskiego MSZ: mamy rosyjskie plany uderzeń w energetykę tej zimy

Dlaczego to ważne

Ujawnienie rosyjskich dokumentów z konkretnymi zestawieniami celów i broni pokazuje, że Ukraina twierdzi, iż zna z wyprzedzeniem plany uderzeń na zimę — co bezpośrednio kształtuje przygotowania obronne i oczekiwania społeczne. Równolegle Międzynarodowa Komisja Śledcza ONZ i szef UNDP ostrzegają przed najtrudniejszą zimą od początku pełnoskalowej inwazji, a Financial Times donosi, że Władimir Putin nie zamierza zawrzeć porozumienia o wstrzymaniu uderzeń na energetykę przed zimą. Na tym tle ukraińskie władze przedstawiają własną ocenę: zima będzie trudna, lecz nie cięższa niż poprzednia.

Co się stało

Minister energetyki Denys Szmyhal ogłosił, że ukraińskie służby wywiadowcze zdobyły od strony rosyjskiej dwa duże dokumenty opisujące strategię uderzeń w ukraińską infrastrukturę energetyczną w nadchodzącej zimie. Zawierają one tabele z wyliczeniami, ile i jakiej broni — od rakiet balistycznych, przez drony o napędzie odrzutowym, po drony konwencjonalne — potrzeba do zniszczenia poszczególnych celów. Plan przewiduje złożone uderzenia w ciepłownictwo, wodociągi, kanalizację, generację prądu oraz interkonektory na wejściu z Europy do Ukrainy i przez Dniepr; odrębne plany dotyczą dużych miast — Kijowa, Charkowa, Odessy i miast powyżej 500 tys. mieszkańców.

Szmyhal przedstawił też przygotowania Ukrainy: ponad 200 betonowych schronów nad obiektami uznanymi przez Rosję za priorytetowe, montaż ekranów przeciwodłamkowych i siatek antydronowych oraz wspólne z partnerami gromadzenie potrójnego zapasu sprzętu do szybkiej odbudowy (izolatory, kable, wyłączniki). Według jego oceny obrona powietrzna zapewnia obecnie około 90% ochrony, ale przy tysiącach rakiet i dronów nawet pozostałe 10% powoduje straty. Szef MSZ zapowiedział, że Ukraina utrzyma uderzenia głębokie na Rosję, jeśli ta zaatakuje ukraińską energetykę. Dzień wcześniej, 23 września, prezydent Wołodymyr Zełenski ostrzegł na Zgromadzeniu Ogólnym ONZ, że Ukraina uczyni tę zimę bolesną dla Rosji, jeśli ataki na ukraiński system energetyczny będą kontynuowane.

W czym relacje się różnią

Oceny nadchodzącej zimy są rozbieżne. Denys Szmyhal twierdzi, że według ukraińskich obliczeń zima będzie trudna, ale nie powinna być cięższa niż poprzednia. Z kolei administrator UNDP Alexander De Croo oraz Międzynarodowa Komisja Śledcza ONZ ds. Ukrainy ostrzegają, że może to być najtrudniejsza zima od początku pełnoskalowej inwazji. Osobna rozbieżność dotyczy statusu ewentualnego wzajemnego wstrzymania uderzeń na infrastrukturę energetyczną: 14 września Donald Trump stwierdził, że Ukraina i Rosja rzekomo osiągnęły porozumienie, natomiast Zełenski uzależnił powstrzymanie się Ukrainy od gwarancji partnerów, a Financial Times, powołując się na źródła, podał, że Władimir Putin nie zamierza zawierać takiego porozumienia przed zimą.

Kontekst

Rosja wielokrotnie uderzała w ukraińską infrastrukturę energetyczną podczas pełnoskalowej wojny. Według ustaleń ONZ zima 2025–2026, przy spadkach temperatur do minus 20°C, przyniosła uszkodzenia lub zniszczenia kolejnych obiektów energetycznych, linii przesyłowych, ciepłowni i infrastruktury gazowej, a miliony Ukraińców doświadczyły długotrwałych przerw w dostawie prądu i ogrzewania. W tym kontekście 14 września Trump mówił o domniemanym porozumieniu o wzajemnym wstrzymaniu uderzeń na energetykę, a 23 września prezydent Zełenski na Zgromadzeniu Ogólnym ONZ ostrzegł, że Rosja będzie miała bolesną zimę, jeśli ataki będą kontynuowane. Administrator UNDP Alexander De Croo określił sytuację jako „najtrudniejszą zimę” od początku pełnoskalowej inwazji. Wsparcie energetyczne dla Ukrainy koordynuje format „energetycznego Ramstein”, w którym uczestniczy ponad 40 krajów.