Antykorupcyjne Centrum: DBR wiedziało o możliwych zbrodniach w pułku «Skelia» od marca
Ukraińskie Antykorupcyjne Centrum (ЦПК) twierdzi, że Biuro Śledcze Państwa (ДБР) mogło wiedzieć o zarzutach tortur i śmierci zmobilizowanych żołnierzy w 425. Samodzielnym Pułku Szturmowym «Skelia» co najmniej od marca 2026 r., lecz dochodzenia wszczęto dopiero po publikacji śledztwa dziennikarskiego Babel 23 czerwca.
Najważniejsze
- ЦПК: Biuro Śledcze (ДБР) mogło znać sprawę co najmniej od marca 2026 r.
- Biuro Ombudsmana Wojskowego wysłało do ДБР i Prokuratury Generalnej osiem listów między marcem a czerwcem 2026 r.
- Listy opisywały odmowę pomocy medycznej ze skutkiem śmiertelnym, groźby bronią, bezprawne zatrzymanie, przemoc i tortury
- W sześciu z ośmiu spraw ДБР odmówiło rejestracji w ЄРДР i przekazało materiały do ВСП
- Babel opublikował 23 czerwca 2026 r. śledztwo o 25–26 zgonach zmobilizowanych w «Skelii»
- Dowódca pułku, podpułkownik Jurij Harkawyj, został 24 czerwca zawieszony na czas postępowania
- 2 września 425. pułk podporządkowano operacyjnie 1. Korpusowi Gwardii Narodowej «Azow»
Dlaczego to ważne
Zarzuty ЦПК wskazują na możliwą bezczynność ukraińskich organów ścigania wobec udokumentowanych skarg dotyczących tortur i zgonów zmobilizowanych żołnierzy oraz na rozbieżność między wczesnymi sygnałami a momentem wszczęcia postępowań — dopiero po publikacji medialnej. Sprawa «Skelii» uruchomiła postępowania karne, zawieszenie dowódcy i zmiany strukturalne w dowodzeniu jednostką, stając się punktem odniesienia dla szerszej kontroli nad tym, jak nadużycia w poszczególnych jednostkach są wyjaśniane.
Co się stało
Antykorupcyjne Centrum (ЦПК) podało, że Biuro Ombudsmana Wojskowego skierowało między marcem a czerwcem 2026 r. osiem listów do Biura Śledczego Państwa (ДБР) i Prokuratury Generalnej w sprawie możliwych przestępstw w 425. Samodzielnym Pułku Szturmowym «Skelia». Listy opisywały zarzuty nieudzielenia pomocy medycznej ze skutkiem śmiertelnym, gróźb bronią palną i granatami bojowymi, bezprawnego zatrzymania, przemocy fizycznej i tortur. ЦПК twierdzi, że ДБР w sześciu z ośmiu spraw nie wszczęło postępowań przygotowawczych, powołując się na brak wystarczających podstaw do wpisu do Zunifikowanego Rejestru Postępowań Przygotowawczych (ЄРДР), i przekazało materiały do Służby Egzekwowania Prawa Wojskowego (ВСП). Według ЦПК dochodzenia w sprawie tych naruszeń ДБР podjęło dopiero po publikacji śledztwa Babel 23 czerwca 2026 r. Dzień po publikacji dowódca pułku, podpułkownik Jurij Harkawyj, został zawieszony w obowiązkach na czas postępowania; 25 czerwca pułk potwierdził zawieszenie. Późniejsze działania ДБР obejmowały m.in. zatrzymanie 10 lipca i areszt 11 lipca żołnierza podejrzanego o pobicie kapelana i podpułkownika, a 28 lipca — powiadomienie o podejrzeniu dwóch żołnierzy kompanii medycznej o pobicie i bezprawnym zatrzymaniu dwóch współsłużbowych w obwodzie kirowohradzkim. 2 września 2026 r. 425. pułk podporządkowano operacyjnie 1. Korpusowi Gwardii Narodowej «Azow». Ombudsman Dmytro Lubinets oświadczył, że objął weryfikację zarzutów tortur osobistą kontrolą i wysłał grupę monitorującą do miejsca dyslokacji jednostki.
Jak piszą o tym źródła ukraińskie
Wszystkie trzy źródłowe materiały to ukraińskojęzyczne redakcje, które koncentrują uwagę na odpowiedzialności instytucjonalnej — przede wszystkim na działaniach ДБР i Prokuratury Generalnej wobec wcześniejszych skarg dotyczących pułku «Skelia». Dziennikarstwo śledcze (Babel, Teksty) i organizacja antykorupcyjna (ЦПК) nadają sprawie ramę kontroli publicznej nad siłami bezpieczeństwa w czasie wojny.
W czym relacje się różnią
Liczba zgonów zmobilizowanych żołnierzy powiązanych z 425. pułkiem jest kwestionowana: pierwotne śledztwo Babel mówiło o 25 zgonach, natomiast odpowiedź pułku odnosiła się do 26. Pułk «Skelia» podważał też generalizacje mediów, wskazując, że 18 z 26 zgonów nastąpiło w szpitalu lub w drodze do szpitala i wiązało się z chorobami i stanem zdrowia zmobilizowanych.
Kontekst
23 czerwca 2026 r. Babel opublikował duże śledztwo dokumentujące 25 zgonów zmobilizowanych żołnierzy w pułku «Skelia» w ciągu poprzednich sześciu miesięcy. 425. Samodzielny Pułk Szturmowy «Skelia» wydał odpowiedź publiczną, kwestionując część ustaleń mediów. 30 lipca publikacja Teksty opisała podobne zarzuty w 225. Samodzielnym Pułku Szturmowym. 2 września 425. pułk podporządkowano operacyjnie 1. Korpusowi Gwardii Narodowej «Azow».