Wydarzenie: 25 września · Opublikowano

Sąd apelacyjny w Kijowie uchylił zakaz publikacji śledztwa ws. 143 nieruchomości brata szefa DBR

Kijowski Sąd Apelacyjny uchylił orzeczenie Sądu Rejonowego Peczerska, który w lipcu zakazał redakcjom Slidstwo.Info i Centrum Przeciwdziałania Korupcji publikacji materiału o 143 nieruchomościach w Charkowie należących do Ołeksandra Suchaczowa, brata dyrektora Biura Śledczego (DBR) Ołeksija Suchaczowa. Sprawa wywołała szeroką reakcję ukraińskich mediów i organizacji międzynarodowych.

Najważniejsze

  • Kijowski Sąd Apelacyjny uchylił lipcowy zakaz publikacji wydany przez Sąd Rejonowy Peczerska.
  • Zakaz dotyczył śledztwa Slidstwo.Info i Centrum Przeciwdziałania Korupcji (ЦПК) o 143 nieruchomościach w Charkowie.
  • Szefem DBR jest Ołeksij Suchaczow; jego brat Ołeksandr Suchaczow jest właścicielem 143 lokali w kompleksach «IT-Park Manufaktura» i «Urban City».
  • Ołeksandr Suchaczow nabył lokale po cenach bilansowych 20–50 tys. hrywien, znacznie poniżej wartości rynkowej.
  • Pierwotny zakaz został wydany 6 lipca przez sędziego Serhija Wowka.
  • Mimo zakazu osiem ukraińskich redakcji jednocześnie opublikowało materiał w ramach «Inicjatywy 143»; do akcji dołączyło 19 kolejnych podmiotów.

Dlaczego to ważne

Uchylenie sądowego zakazu publikacji śledztwa dziennikarskiego to rzadki przypadek w Ukrainie i istotny sygnał dla wolności prasy. Sprawa jest też sprawdzianem wykorzystywania zakazów publikacji do blokowania materiałów antykorupcyjnych – ЦПК ocenił, że pierwotna decyzja miała ten mechanizm «przetestować». W tle leży konflikt interesów: brat szefa Biura Śledczego nabył 143 mieszkania w Charkowie po cenach wielokrotnie niższych od rynkowych. Ośmiu wydawców złamało zakaz i opublikowało tekst jednocześnie, demonstrując solidarność środowiska dziennikarskiego.

Co się stało

Kijowski Sąd Apelacyjny uchylił orzeczenie Sądu Rejonowego Peczerska, który w lipcu zakazał Slidstwo.Info i Centrum Przeciwdziałania Korupcji publikacji wspólnego śledztwa o 143 nieruchomościach Ołeksandra Suchaczowa, brata dyrektora DBR Ołeksija Suchaczowa. Pierwotny zakaz wydał 6 lipca sędzia Serhij Wowk; o jego istnieniu redakcja dowiedziała się 7 lipca, tuż przed publikacją. Mimo to osiem ukraińskich redakcji opublikowało materiał w ramach «Inicjatywy 143» – do akcji dołączyło 19 kolejnych podmiotów, a materiał w trzy dni uzyskał około 4 milionów odsłon. Sąd apelacyjny uchylił decyzję 23 września.

Jak piszą o tym źródła ukraińskie

Ukraińskie media przedstawiają decyzję sądu jako zwycięstwo wolności prasy i podkreślają bezprecedensową solidarność redakcji, które wspólnie opublikowały zakazany materiał. W publikacjach akcentowane są szczegóły instytucjonalne – nazwy sądów, sędzia Serhij Wowk – oraz ocena ЦПК, że pierwotny zakaz był arbitralny i służył przetestowaniu mechanizmu cenzury. Wielokrotnie przywoływany jest głos medyjnej prawniczki Oksany Maksymeniuk, która reprezentowała Slidstwo.Info.

W czym relacje się różnią

Źródła nie są zgodne co do daty, kiedy opinia publiczna dowiedziała się o zakazie publikacji – część podaje 7 lipca, część wskazuje okno 6–7 lipca. Część materiałów opisuje jednoczesną publikację ośmiu redakcji jako zorganizowaną akcję «Inicjatywa 143», inne mówią ogólnie o kilku ukraińskich mediach (m.in. Babel), które opublikowały tekst mimo zakazu.

Kontekst

Ołeksandr Suchaczow, charkowski przedsiębiorca, w latach 2007–2015 prowadził działalność jako osoba fizyczna wynajmująca nieruchomości, a w 2018–2020 stał się właścicielem 143 mieszkań i lokali biurowych w kompleksach «IT-Park Manufaktura» i «Urban City», wybudowanych przez firmę «Stroj Siti». Mieszkania kupione były po cenach bilansowych 20–50 tys. hrywien, znacznie poniżej wartości rynkowej. Podczas przeszukań w «Stroj Siti» w 2021 roku policja znalazła pieczęcie i dokumenty finansowe firmy Suchaczowa. W grudniu 2022 r., gdy DBR kierował Ołeksij Suchaczow, sprawę «Stroj Siti» przekazano głównemu wydziałowi śledczemu DBR; podejrzanym nikomu nie przedstawiono, a w sierpniu 2025 r. postępowanie przeniesiono do Policji Narodowej, gdzie ostatecznie je umorzono. Ołeksij Suchaczow ukończył Charkowską Akademię Prawną, karierę zaczynał w SBU, a w latach, gdy jego brat nabywał mieszkania, pracował w Prokuraturze Generalnej i służył w Służbie Wywiadu Zagranicznego.