Opublikowano · Aktualizacja

Sondaż KIIS: 72% Ukraińców uważa, że Zełenski ponosi osobistą odpowiedzialność za korupcję w swoim otoczeniu

Sondaż Kijowskiego Międzynarodowego Instytutu Socjologii (KIIS) przeprowadzony w dniach 12–21 września 2026 r. metodą telefoniczną na próbie 1002 dorosłych mieszkańców terytoriów kontrolowanych przez rząd wykazał, że 72% respondentów uważa prezydenta Wołodymyra Zełenskiego za osobiście odpowiedzialnego za działania korupcyjne jego otoczenia. Jednocześnie 50% ankietowanych za największe zmartwienie uznało korupcję we władzach, a 40% – masowe uderzenia rakietowo-dronowe. 72% uważa, że poziom korupcji wzrósł od początku pełnoskalowej inwazji.

Najważniejsze

  • Sondaż KIIS przeprowadzono 12–21 września 2026 r. metodą wywiadów telefonicznych (CATI) na losowej próbie numerów komórkowych; wzięło w nim udział 1002 respondentów w wieku 18+ z terytoriów kontrolowanych przez rząd.
  • 72% respondentów uważa, że prezydent Zełenski ponosi osobistą odpowiedzialność za korupcyjne działania swojego otoczenia; 25% jest przeciwnego zdania, 3% nie potrafiło odpowiedzieć.
  • 72% uważa, że poziom korupcji w Ukrainie wzrósł od początku pełnoskalowej inwazji; 6% twierdzi, że spadł, 17% – że się nie zmienił.
  • Na pytanie o największe obawy korupcję we władzach wskazało 50%, masowe uderzenia rakietowo-dronowe 40%; 64% wybrało korupcję lub niekompetencję władz, a 53% – uderzenia lub sytuację na froncie.
  • KIIS zastrzega, że „osobista odpowiedzialność” w świadomości obywateli oznacza raczej odpowiedzialność polityczną niż osobiste uczestnictwo w korupcji.
  • Wśród respondentów, którzy w pełni ufają Zełenskiemu, jedynie 3% uważa go za odpowiedzialnego za korupcję w otoczeniu; wśród całkowicie mu nieufających – 85%.
  • Sondaż był ogólnokrajowym badaniem typu „Omnibus” KIIS, z modułem o korupcji zleconym przez NGO „Forum”.

Dlaczego to ważne

Wyniki wskazują, że korupcja stała się dla Ukraińców problemem dorównującym obawom wojennym – 64% ankietowanych wymienia niezadowolenie z władz (korupcja lub niekompetencja) jako jedną z głównych obaw, co nieznacznie przewyższa 53% wskazujących czynniki wojenne. Jednocześnie 72% przypisuje Zełenskiemu osobistą odpowiedzialność za korupcję w jego otoczeniu, choć KIIS zastrzega, że odpowiedzi dotyczą raczej odpowiedzialności politycznej niż osobistego udziału. Sondaż pokazuje też wyraźny związek między zaufaniem do prezydenta a oceną jego odpowiedzialności – wśród całkowicie mu ufających tylko 3% obciąża go odpowiedzialnością, a wśród całkowicie nieufających – 85%.

Co się stało

Kijowski Międzynarodowy Instytut Socjologii (KIIS) opublikował wyniki sondażu telefonicznego przeprowadzonego w dniach 12–21 września 2026 roku. W badaniu wzięło udział 1002 dorosłych mieszkańców terytoriów kontrolowanych przez rząd Ukrainy; obywatele, którzy wyjechali z kraju po 24 lutego 2022 r., oraz mieszkańcy terytoriów niekontrolowanych zostali wykluczeni z próby. Respondenci mogli wybrać do trzech odpowiedzi z 12 zaproponowanych opcji. Najczęściej wskazywanymi obawami były: korupcja we władzach (50%), masowe uderzenia rakietowo-dronowe (40%), niekompetencja władz (30%), niskie płace i emerytury (28%), działalność TCC (24%), wzrost cen (23%), sytuacja na froncie (21%). Łącznie 64% wybrało korupcję lub niekompetencję władz, a 53% – uderzenia lub sytuację na froncie. Na osobne pytanie 72% uznało, że poziom korupcji wzrósł od początku pełnoskalowej inwazji. 72% stwierdziło, że prezydent Zełenski ponosi osobistą odpowiedzialność za korupcyjne działania swojego otoczenia. KIIS podkreślił, że „osobista odpowiedzialność” jest rozumiana przez respondentów przede wszystkim jako odpowiedzialność polityczna, a nie osobiste uczestnictwo w korupcji. Sondaż był ogólnokrajowym badaniem typu „Omnibus” KIIS, z dodatkowymi pytaniami o obawy i korupcję zleconymi przez NGO „Forum”.

Jak piszą o tym źródła ukraińskie

Wszystkie 14 źródeł w puli to ukraińskie media i agencje (Українська правда, Укрінформ, ЛІГА.net, Інтерфакс-Україна, Бабель, ZN.UA, Суспільне Новини, Радіо Свобода, Forbes Ukraine, Громадське радіо), więc komentarz jest wyłącznie krajowy. Ukraińskie relacje koncentrują się na liczbie 72% jako głównym przekazie politycznym sondażu, interpretując ją jako wyraz osobistej odpowiedzialności prezydenta za korupcję w otoczeniu. Jednocześnie podkreślają rywalizację obaw o korupcję i wojnę, przedstawiając wniosek, że niezadowolenie z władz dorównuje lub nieznacznie przewyższa obawy wojenne – co odczytują jako znaczący sygnał polityczny w czasie wojny. Większość publikacji przytacza zastrzeżenie KIIS, że „odpowiedzialność” jest rozumiana jako polityczna, co łagodzi wydźwięk liczby 72% kontekstem metodologicznym.

Kontekst

Sondaż został zrealizowany metodą CATI (telefonicznie) na losowej próbie numerów komórkowych wśród 1002 dorosłych obywateli Ukrainy mieszkających na terytoriach kontrolowanych przez rząd. Obywatele, którzy wyjechali z Ukrainy po 24 lutego 2022 r., oraz mieszkańcy terytoriów niekontrolowanych zostali wykluczeni. Respondenci otrzymywali 12 opcji odpowiedzi na pytanie „Co Pana/Panią najbardziej niepokoi?” i mogli wybrać do trzech, dlatego sumy procentowe przekraczają 100 i poszczególne pozycje nie stanowią rankingu wymuszonego. Statystyczny błąd próby (z prawdopodobieństwem 0,95 i efektem projektu 1,3) nie przekracza 4,1% dla wskaźników bliskich 50%, 3,5% dla 25%, 2,5% dla 10% i 1,8% dla 5%; KIIS zastrzega jednak, że w warunkach wojennych dochodzi dodatkowe odchylenie systematyczne, choć wyniki zachowują wysoką reprezentatywność. Dyrektor wykonawczy KIIS Anton Hruszecki wskazał, że w zależności od sposobu sformułowania pytania obawy rozkładają się inaczej: w zamkniętym pytaniu z kwietnia 2026 r. o większe zagrożenie (inwazja czy korupcja) 54% wybrało korupcję, a 39% – inwazję, natomiast we wcześniejszym pytaniu otwartym z 2026 r. 65% spontanicznie wymieniło wojnę, a 29% – korupcję. Sondaż przeprowadzono bezpośrednio po głośnym dochodzeniu NABU i SAP, które doprowadziło do zwolnienia osoby nazwiska Mudra, oraz częściowo po nowym śledztwie „Kartagina” dotyczącym urzędnika OGP.