Szef NATO Mark Rutte: Sojusz mierzy się z najniebezpieczniejszą sytuacją bezpieczeństwa od pokolenia
Sekretarz generalny NATO Mark Rutte, podczas wizyty w Wielkiej Brytanii, ostrzegł, że Sojusz stoi w obliczu najniebezpieczniejszej i najbardziej złożonej sytuacji bezpieczeństwa od pokolenia. W przemówieniu w Ditchley Park w Oxfordshire zaapelował do Wielkiej Brytanii i innych państw europejskich o zwiększenie wydatków na obronność w kierunku celu 3,5% PKB do 2035 roku.
Najważniejsze
- Mark Rutte ocenił, że NATO mierzy się z najniebezpieczniejszą sytuacją bezpieczeństwa od pokolenia.
- Rutte wygłosił przemówienie w Ditchley Park w Oxfordshire podczas wizyty w Wielkiej Brytanii.
- Zaapelował o „więcej Wielkiej Brytanii i więcej Europy” w budowaniu zdolności obronnych.
- Cel NATO to 3,5% PKB na obronność do 2035 roku.
- Wielka Brytania planuje wzrost wydatków jedynie do 2,7% PKB do końca następnej dekady.
- Według szacunku The Guardian osiągnięcie 3,5% PKB wymagałoby od UK około 30 mld funtów dodatkowych wydatków.
- Rutte spotkał się w Oksfordzie z brytyjskim premierem Andym Burnhamem — było to ich pierwsze spotkanie osobiste.
Dlaczego to ważne
Najwyższy rangą przedstawiciel NATO publicznie scharakteryzował obecne środowisko bezpieczeństwa jako najniebezpieczniejsze od pokolenia, co sygnalizuje podwyższony poziom zaniepokojenia w Sojuszu. Rutte naciska na europejskich sojuszników, zwłaszcza Wielką Brytanię, by istotnie zwiększyli wydatki na obronność w kierunku 3,5% PKB do 2035 roku — celu, który wymagałby dziesiątek miliardów dodatkowych funtów z budżetu UK. Wystąpienie podkreśla kwestię transatlantyckiego podziału ciężaru zbrojeń i odchodzenia od wcześniejszych założeń o amerykańskiej dominacji wojskowej.
Co się stało
Sekretarz generalny NATO Mark Rutte złożył wizytę w Wielkiej Brytanii i wygłosił przemówienie w Ditchley Park w Oxfordshire. Ocenił w nim, że Sojusz mierzy się z najniebezpieczniejszą i najbardziej złożoną sytuacją bezpieczeństwa od pokolenia, i wezwał Wielką Brytanię oraz inne państwa europejskie do zwiększenia zdolności obronnych. Rutte wskazał na cel NATO zakładający 3,5% PKB na obronność do 2035 roku, ustalony na szczycie w Hadze w 2025 roku na wniosek Donalda Trumpa. Według szacunku The Guardian osiągnięcie tego poziomu wymagałoby od Wielkiej Brytanii dodatkowych około 30 mld funtów w ujęciu realnym, podczas gdy obecnie UK planuje wzrost wydatków jedynie do 2,7% PKB do końca następnej dekady. Rutte podkreślił, że Wielka Brytania „przewodzi odpowiedzi” na rosyjską kampanię prowokacji i sabotaży w Europie oraz jest „dobrym przyjacielem Ukrainy”. Podczas wizyty odbyło się w Oksfordzie pierwsze spotkanie osobiste Ruttego z brytyjskim premierem Andym Burnhamem; szczegóły rozmów nie zostały ujawnione.
Jak piszą o tym źródła międzynarodowe
Oba ukraińskojęzyczne źródła przedstawiają historię z perspektywy zagrożenia dla zachodniego, euroatlantyckiego porządku bezpieczeństwa, a nie wąsko ukraińskiej — przemówienie Ruttego służy im jako punkt wyjścia do omówienia pilności europejskich wydatków na obronę.
W czym relacje się różnią
Źródła są zgodne co do głównego przekazu Ruttego, jego wizyty w Wielkiej Brytanii, miejsca przemówienia (Ditchley Park) i apelu o zwiększenie wydatków na obronność. Jeden z artykułów nie opisuje szczegółów spotkania Ruttego z brytyjskim premierem, podczas gdy drugi wskazuje, że rozmawiał on z premierem Andym Burnhamem w Oksfordzie; oba zestawy faktów potwierdzają nazwisko Burnham.
Kontekst
Cel 3,5% PKB na obronność został wyznaczony na szczycie w Hadze w 2025 roku na wniosek Donalda Trumpa, a państwa NATO zgodziły się podnieść wydatki do poziomu USA. Wielka Brytania planuje wzrost wydatków jedynie do 2,7% PKB do końca następnej dekady, co oznacza znaczną lukę w stosunku do nowego celu NATO. Rutte powiedział, że UK przewodzi europejskiej odpowiedzi na rosyjskie prowokacje i sabotaże oraz jest „dobrym przyjacielem Ukrainy”. Rutte, były premier Holandii, wygłosił przemówienie w Ditchley Park w Oxfordshire, miejscu używanym przez Winstona Churchilla jako rezydencja wiejska w czasie wojny. NATO liczy 32 państwa członkowskie. Oczekuje się, że Niemcy wyprzedzą Wielką Brytanię w łącznych wydatkach NATO na obronność — według prognoz budżet Berlina ma być około dwukrotnie większy od brytyjskiego do 2029 roku.