Opublikowano · Aktualizacja

Ukraińskie drony zaatakowały nocą z 24 na 25 września zakłady przemysłowe w czterech obwodach Rosji

W nocy z 24 na 25 września ukraińskie drony uderzyły w zakład elektroniczny Iskra w Uljanowsku, rafinerię Łukoil-Piermnieftorgsintez w Permie oraz rafinerię w Nowoszachtyńsku w obwodzie rostowskim; zgłoszono także uderzenie w zakład Woronieżsyntiezkauczuk w obwodzie woroneskim. Rosyjscy gubernatorzy potwierdzili zniszczenia i wstrzymanie pracy zakładów, a rosyjskie ministerstwo obrony podało, że w ciągu nocy zestrzeliło 592 drony w 18 regionach.

Najważniejsze

  • W Uljanowsku uderzony został zakład Iskra (część koncernu Ałmaz-Antej), specjalizujący się w półprzewodnikach i komponentach elektronicznych dla rosyjskiego przemysłu zbrojeniowego, w tym do rakiet Ch-59M2/M2A.
  • Gubernator obwodu uljanowskiego Aleksiej Russkich potwierdził uszkodzenia infrastruktury przemysłowej i cywilnej oraz poinformował o ośmiu rannych.
  • W Permie trafiona została rafineria Łukoil-Piermnieftorgsintez (PNOS), jeden z największych zakładów tego typu w Rosji, przetwarzający ponad 13 mln ton ropy rocznie; wybuchł tam duży pożar, a według doniesień OSINT prawdopodobnie uszkodzona została instalacja AVT-5.
  • Gubernator Kraju Perm Dmitrij Machonin poinformował o «nalocie» na obiekt przemysłowy, nie podając ofiar.
  • Rafineria w Nowoszachtyńsku w obwodzie rostowskim (do 7,5 mln ton ropy rocznie) została uszkodzona i wstrzymała pracę — potwierdził gubernator Jurij Slusar, który poinformował też o zestrzeleniu nad obwodem około 50 dronów.
  • W obwodzie woroneskim gubernator Aleksandr Gusiew poinformował o zestrzeleniu 88 dronów, czterech rannych oraz uszkodzeniach domów, samochodów i budynków przemysłowych; lokalne źródła donosiły o pożarze w zakładzie Woronieżsyntiezkauczuk.
  • Rosyjskie ministerstwo obrony podało, że w ciągu nocy zestrzelono łącznie 592 drony nad 18 regionami i terytoriami, w tym nad anektowanym Krymem i Morzem Czarnym.

Dlaczego to ważne

Uderzenia w zakłady Iskra w Uljanowsku oraz w rafinerie w Permie i Nowoszachtyńsku mogą wpłynąć zarówno na rosyjski przemysł zbrojeniowy, jak i na zdolności przetwórstwa ropy. Iskra dostarcza komponenty wykorzystywane m.in. do produkcji rakiet kierowanych Ch-59M2/M2A, a duże rafinerie odpowiadają za znaczącą część rosyjskiego przetwórstwa paliwowego. Jednocześnie prezydent Zełenski publicznie powiązał ataki na rosyjską energetykę i rafinerie z dyskusją o potencjalnym częściowym zawieszeniu broni, deklarując gotowość do ich wstrzymania w zamian za symetryczny krok Rosji — co nadaje tym uderzeniom wymiar nie tylko wojskowy, lecz także negocjacyjny.

Co się stało

W nocy z 24 na 25 września ukraińskie drony zaatakowały co najmniej cztery regiony Rosji. W Uljanowsku trafiony został zakład Iskra, należący do koncernu Ałmaz-Antej i zaopatrujący rosyjski przemysł zbrojeniowy w półprzewodniki oraz komponenty elektroniczne, w tym do rakiet Ch-59M2/M2A; gubernator obwodu Aleksiej Russkich potwierdził uszkodzenia infrastruktury przemysłowej i cywilnej oraz poinformował o ośmiu rannych. W Permie uderzono w rafinerię Łukoil-Piermnieftorgsintez (PNOS), przetwarzającą ponad 13 mln ton ropy rocznie, gdzie wybuchł duży pożar — analitycy OSINT wskazują, że prawdopodobnie uszkodzona została instalacja AVT-5, czyli ta sama, która ucierpiała pod koniec sierpnia. W obwodzie rostowskim uszkodzona i wstrzymana została rafineria w Nowoszachtyńsku (do 7,5 mln ton ropy rocznie) — potwierdził to gubernator Jurij Slusar, informując jednocześnie o zestrzeleniu nad obwodem około 50 dronów. W obwodzie woroneskim gubernator Aleksandr Gusiew poinformował o zestrzeleniu 88 dronów, czterech rannych i uszkodzeniach domów oraz budynków przemysłowych; lokalni świadkowie donosili o wybuchach w okolicach zakładu Woronieżsyntiezkauczuk (należącego do Siburu). Rosyjskie ministerstwo obrony podało łącznie, że w ciągu nocy zestrzelono 592 drony nad 18 regionami i terytoriami, w tym nad anektowanym Krymem i Morzem Czarnym.

Jak piszą o tym źródła ukraińskie

Źródła ukraińskie podkreślają wojskowo-przemysłowe znaczenie zaatakowanych celów: wskazują, że Iskra jest częścią Ałmaz-Antej, że jej produkcja trafia do rosyjskiego programu rakietowego (w tym Ch-59M2/M2A), a także że zarówno PNOS w Permie, jak i Nowoszachtyńsk to jedne z większych rosyjskich rafinerii o mierzalnych zdolnościach przetwórczych. Ukraińskie media eksponują też oficjalne rosyjskie potwierdzenia — komunikaty gubernatorów o zniszczeniach, wstrzymaniu pracy zakładów i ofiarach — jako dowód, że uderzenia przyniosły namacalne, przyznane przez stronę rosyjską skutki. Część materiałów umieszcza nocny atak w szerszym kontekście politycznym, przywołując wypowiedzi prezydenta Zełenskiego, który łączył uderzenia w rosyjską energetykę i rafinerie z dyskusją o potencjalnym częściowym zawieszeniu broni.

W czym relacje się różnią

Rosyjscy gubernatorzy i ministerstwo obrony podali rozbieżne dane o liczbie przechwyconych dronów: gubernator Uljanowska określił atak jako «masowy», nie podając konkretnej liczby; gubernator Rostowa Slusar mówił o około 50 dronach zestrzelonych nad obwodem; gubernator Woroneża Gusiew — o 88 dronach; rosyjskie ministerstwo obrony ogłosiło łącznie 592 drony zestrzelone w ciągu nocy w 18 regionach i terytoriach. Różnią się też dane o ofiarach i zniszczeniach: w Uljanowsku gubernator mówił o ośmiu rannych i uszkodzeniach budynków mieszkalnych, gubernator Kraju Perm zapewniał, że w Permie nie ma ofiar, a gubernator Woroneża informował o czterech rannych i uszkodzeniach domów, samochodów oraz budynków przemyslnych. Nie jest też jednoznacznie ustalony konkretny element rafinerii w Permie — część źródeł mówi o pożarze całego obiektu, inne (w tym OSINT) wskazują konkretnie na instalację AVT-5. Same zestawienia zaatakowanych obiektów różnią się między źródłami: najczęściej wymieniane są Uljanowsk i Perm, ale część relacji rozszerza listę o Nowoszachtyńsk w obwodzie rostowskim i Woronieżsyntiezkauczuk w obwodzie woroneskim, a także o uderzenie w hipermarket w okupowanym Ługańsku.

Kontekst

Zakład Iskra w Uljanowsku, założony w 1971 roku, wchodzi w skład koncernu Ałmaz-Antej i specjalizuje się w półprzewodnikach, komponentach mikrofalowych, elektronice mocy oraz obudowach z ceramiki LTCC dla urządzeń radioelektronicznych; jego produkty trafiają do rosyjskiego przemysłu zbrojeniowego, w tym do Jarosławskiej Fabryki Radiowej wytwarzającej rakiety kierowane Ch-59M2/M2A. Rafineria Łukoil-Piermnieftorgsintez (PNOS) w Permie to jeden z największych rosyjskich zakładów tego typu — przetwarza ponad 13 mln ton ropy rocznie — i była już atakowana pod koniec sierpnia, kiedy prawdopodobnie uszkodzona została instalacja pierwotnej destylacji atmosferyczno-próżniowej. Rafineria w Nowoszachtyńsku w obwodzie rostowskim przetwarza do 7,5 mln ton ropy rocznie i również była wcześniej atakowana, w tym z przerwą w pracy pod koniec sierpnia. Woronieżsyntiezkauczuk, położony w pobliżu zgłoszonego miejsca uderzenia w obwodzie woroneskim, produkuje termoelastoplasty i kauczuki syntetyczne i od 2012 roku jest w całości własnością Siburu. Dzień wcześniej, w nocy z 23 na 24 września, drony uderzyły w południowe regiony Rosji, uszkadzając bazy paliwowe w obwodzie rostowskim i Kubaniu. Prezydent Zełenski publicznie powiązał wstrzymanie uderzeń w rosyjską infrastrukturę energetyczną i rafinerie z dyskusją o jednej z opcji częściowego zawieszenia broni, deklarując gotowość do takiego kroku pod warunkiem symetrii ze strony Rosji.