Temat: Makroekonomia
-
Ceny ropy spadły po zniesieniu przez Trumpa sankcji na rosyjski diesel
19 października ceny ropy naftowej spadły po tym, jak prezydent USA Donald Trump podpisał rozporządzenie wykonawcze znoszące kluczowe sankcje i cła na rosyjską energetykę, w tym uchylające wzmocnione sankcje przewidziane w ustawie Grahama. Kontrakty futures na ropę Brent straciły 1,98 USD (1,80%), schodząc do 107,88 USD za baryłkę, a WTI spadła o 1,16 USD (1,14%) do 100,25 USD. Jednocześnie Trump ogłosił „energetyczny rozejm” między Ukrainą a Rosją, ograniczony do wstrzymania uderzeń na rafinerie, a jego administracja grozi wstrzymaniem dostaw broni na Ukrainę, jeśli ataki na rosyjską infrastrukturę energetyczną nie ustaną.
-
Kanclerz Austrii Christian Stocker zażądał przejrzystości ws. deficytu budżetowego Ukrainy
Kanclerz Austrii Christian Stocker wyraził zaskoczenie dużą liczbą różnych, niespójnych kwot podawanych w związku z finansowaniem Ukrainy i wezwał do przejrzystego wyjaśnienia przyczyn deficytu budżetowego. Jego uwagi pojawiły się w kontekście sprzecznych danych: prezydent Wołodymyr Zełenski mówił o koszcie wojny 155 mld euro w następnym roku i potrzebie dodatkowych 70 mld euro unijnej pomocy obronnej, premier Serhij Koretsky wskazywał na ponad 52 mld dolarów potrzeb zewnętrznych na 2027 r., a Komisja Europejska stwierdziła, że Ukraina nie ma deficytu budżetowego na 2026 r.
-
Piąty uderzenie rakietowe w Zaporiżstal w dwa miesiące – sześć rakiet balistycznych, brak poszkodowanych
Rankiem 17 października rosyjskie siły uderzyły w metalurgiczny kombinat Zaporiżstal w Zaporożu sześcioma rakietami balistycznymi. To piąty atak na zakład w ciągu około dwóch miesięcy; łącznie wystrzelono już 23 rakiety. Uszkodzona została infrastruktura energetyczna, logistyczna i obiekty produkcji wielkopiecowej. Pracownicy zdążyli schronić się w ukryciach – nie odnotowano ofiar.
-
USA rozważają złagodzenie sankcji wobec „floty cieni” w celu obniżenia stawek frachtu
Administracja Donalda Trumpa rozważa złagodzenie amerykańskich sankcji wobec tankowców tzw. floty cieni, które przewoziły ropę z Rosji, Iranu i Wenezueli. Celem jest obniżenie rekordowo wysokich stawek frachtu morskiego i zwiększenie eksportu ropy oraz produktów naftowych z Zatoki Perskiej. Zatankowane statki mogłyby przewozić wyłącznie „legalną ropę” — surowiec i produkty naftowe nieobjęte sankcjami USA, na podstawie indywidualnych licencji wydawanych przez Departament Skarbu. Analitycy i przedstawiciele branży morskiej wyrażają wobec tych planów sceptycyzm.
-
UE szuka dodatkowych środków na Ukrainę na 2027 rok podczas spotkań MFW i G7
Na spotkaniach ministrów finansów MFW i G7 w Bangkoku UE zabiega o dodatkowe fundusze dla Ukrainy na 2027 rok. Komisarz ds. gospodarki Valdis Dombrovskis poinformował, że obiecana przez Brukselę kwota 45 mld euro nie pokryje potrzeb Ukrainy, a UE zwraca się do Norwegii, Szwajcarii, Kanady, Japonii i Wielkiej Brytanii o wsparcie. Premier Serhiy Koretsky ogłosił dzień wcześniej, że Kijów musi pozyskać ponad 32,6 mld dolarów na finansowanie budżetu w 2027 roku.
-
Minister finansów: Ukraina w kryzysie płynności, Rada zaczyna głosowania nad reformami
Minister finansów Serhij Marczenko poinformował Radę Najwyższą 12 października, że budżet państwa nie otrzymał około 50 mld hrywien planowanych dochodów w ciągu dziewięciu miesięcy 2026 r., z czego 32 mld hrywien przypadało na sierpień i wrzesień. Rząd przesunął na koniec roku płatności o wartości blisko 39 mld hrywien i wstrzymał finansowanie wydatków kapitałowych, w tym dróg. Marczenko powiązał kryzys płynności z nieotrzymaniem 29,5 mld dolarów oczekiwanego wsparcia partnerów z powodu opóźnień w realizacji zobowiązań reformatorskich wobec MFW, UE i Banku Światowego. W tym tygodniu parlament ma głosować nad pakietem ustaw koniecznych do odblokowania tych funduszy.
-
Premier Koretsky omawia z MFW budżet Ukrainy i potrzeby finansowe na 2027 rok
Premier Ukrainy Serhiy Koretsky spotkał się z dyrektorem Departamentu Europejskiego Międzynarodowego Funduszu Walutowego Mateuszem Szczurkiem. Rozmowy dotyczyły wykonania budżetu państwa w 2026 roku, potrzeb finansowych Ukrainy na 2027 rok oraz wpływu rosyjskich ataków na przedsiębiorstwa ukraińskie jako ryzyka dla wpływów podatkowych. Ukraina spodziewa się misji MFW w listopadzie.
-
Dochody Rosji z ropy i gazu spadły o 17% mimo rosnących cen Urals
W pierwszych dziewięciu miesiącach 2026 roku rosyjskie wpływy podatkowe z wydobycia ropy i gazu wyniosły 5,47 bln rubli (64,43 mld dolarów), czyli o 17% mniej niż 6,61 bln rubli rok wcześniej. Spadek nastąpił mimo znacznego wzrostu cen ropy Urals i wynika z malejącego wydobycia, ograniczeń eksportowych oraz ukraińskich uderzeń dronów na rafinerie.
-
Polska i Rumunia odmawiają zwiększenia tranzytu ukraińskiego zboża
Ukraina poprosiła sąsiednie kraje o pomoc w eksporcie zboża przez Europę w związku z blokadą portów czarnomorskich. Polska i Rumunia odmówiły, powołując się na interesy własnych rolników. Ukrainę w Brukseli osobiście reprezentował minister polityki agrarnej Taras Wysocki, który ostrzegł przed sytuacją „bardzo, bardzo krytyczną” i wnioskował o 1,1 mld euro na pokrycie wyższych kosztów transportu.
-
UE odmówiła wcześniejszego wypłacenia Ukrainie środków z kredytu zaplanowanego na 2027 rok
Unia Europejska odrzuciła prośbę Kijowa o przyspieszenie wypłat z kredytu na 90 mld euro, zaplanowanego na 2027 rok, i wezwała Ukrainę do wdrożenia reform, które mogłyby odblokować ok. 34 mld euro jeszcze dostępne w 2026 roku. W 2026 roku Ukraina otrzymała dotychczas zaledwie 15,7 mld euro z tego kredytu, a dwa uchwalone już przez Radę Najwyższą prawa reformatorskie zawierają kontrowersyjną poprawkę osłabiającą zasady dotyczące osób politycznie narażonych.
-
Minister finansów: Ukraina potrzebuje 29,5 mld USD na budżet i 27 mld USD na obronę do końca roku
Minister finansów Ukrainy Serhij Marczenko oświadczył, że do końca 2026 roku Ukraina potrzebuje od partnerów 29,5 mld USD na niewojskowe wydatki budżetowe oraz dodatkowe 27 mld USD na obronę, które nie zostaną pokryte nawet po pełnym wykorzystaniu środków z unijnego instrumentu Ukraine Support Loan (USL). Jego słowa stoją w sprzeczności z zapewnieniem rzeczniczki Komisji Europejskiej Pauli Pinho, która 2 października stwierdziła, że po październikowym spotkaniu UE-Ukraina strony nie widzą luki finansowej w zewnętrznym finansowaniu Ukrainy na 2026 rok.
-
Rosja planuje rekordowe wydatki wojskowe na 2027 rok: 17,1 bln rubli
Projekt rosyjskiego budżetu przewiduje wydatki wojskowe na 2027 rok w wysokości 17,1 bln rubli (ok. 205 mld dolarów) — o ponad 40% więcej niż plan na 2026 rok i niemal 380% więcej niż przed pełnoskalową inwazją na Ukrainę. To sygnał, że Moskwa przygotowuje się do wieloletniej wojny. W pierwszym półroczu 2026 roku rosyjski budżet federalny wydał na wojnę z Ukrainą już rekordowe 10,687 bln rubli, o 30% więcej niż rok wcześniej. Towarzyszą temu groźby nuklearne Putina i ostrzeżenia wobec europejskich sojuszników Kijowa.
-
UE i Ukraina ogłosiły wspólne ustalenia ws. finansowania na 2026 r., KE mówi o braku luki finansowej
1 października 2026 r. Komisja Europejska i Ukraina wydały wspólne oświadczenie o ustaleniu środków na pokrycie potrzeb budżetowych i obronnych Ukrainy w 2026 r. oraz o szybkim przystąpieniu do wypłaty 45 mld euro z Ukraine Support Loan w 2027 r. pod warunkiem spełnienia ustalonych warunków. Dzień później rzeczniczka KE Paula Pinho oświadczyła, że po wspólnych konsultacjach UE i Ukraina nie stwierdziły luki w finansowaniu zewnętrznym na 2026 r.
-
Korećky: deficyt obronny Ukrainy na 2026 r. wynosi 27 mld USD, 20 mld USD jest przedmiotem negocjacji z partnerami
Premier Ukrainy Serhij Korećky poinformował, że deficyt potrzeb obronnych Ukrainy na 2026 r. wynosi 27 mld USD. Około 7 mld USD rząd planuje pokryć przez oszczędności, optymalizację i redystrybucję wydatków, a pozostałe 20 mld USD jest przedmiotem negocjacji z partnerami międzynarodowymi. Zdobycie tych 20 mld USD jest kluczowe dla zdolności Ukrainy do prowadzenia aktywnych działań bojowych, w tym w I kwartale 2027 r.
-
Ukraina zawiesza wydatki niepriorytetowe i wyznacza październikowy termin dla międzynarodowych partnerów
28 września rząd Ukrainy zatwierdził decyzję określającą priorytety wydatków państwowych w warunkach trudnej sytuacji budżetowej i opóźnień w napływie części planowanej pomocy międzynarodowej. Środki budżetowe mają trafiać przede wszystkim na obronność, emerytury, wypłaty socjalne oraz wynagrodzenia nauczycieli, lekarzy i innych pracowników budżetówki. Premier Serhij Korecki podał, że powodem opóźnień w finansowaniu zagranicznym jest m.in. niewywiązanie się przez Ukrainę z części zobowiązań wobec partnerów. Prezydent Zełenski wyznaczył 15 października jako termin wykonania przez rząd jego części zobowiązań i zobowiązał dyplomację i wojsko do pełnego zabezpieczenia potrzeb finansowych obrony do końca roku.
-
Ukraiński premier: podwyżka VAT o 1% w budżecie na 2027 r. ma sfinansować fundusz ubezpieczeń od ryzyk wojennych
Premier Ukrainy Serhij Koretsky wyjaśnił w wywiadzie dla TSN.Tyzhden, że przewidziana w projekcie budżetu państwa na 2027 rok podwyżka podstawowej stawki VAT z 20% do 21% jest potrzebna do sfinansowania nowego funduszu ubezpieczeń dla firm poszkodowanych przez rosyjskie uderzenia. Rząd planuje początkowy wkład ok. 1 mld USD i liczy, że partnerzy międzynarodowi dołożą ok. 4 mld USD, aby zgromadzić łącznie ok. 5 mld USD.
-
Ukraina: deficyt 70 mld dolarów w budżecie obronnym na 2027 rok
Ministerstwo Obrony Ukrainy szacuje potrzeby obronne na 2027 rok na 175 mld dolarów, podczas gdy projekt budżetu państwa przewiduje na ten cel około 100 mld dolarów. Luka w wysokości 70 mld dolarów ma zostać pokryta dzięki partnerom międzynarodowym i mechanizmom takim jak format Ramstein i PURL. Rząd złożył w Radzie Najwyższej swój szósty budżet wojenny.
-
Ukraińskie drony uderzyły w dwie rafinerie ropy i zakłady zbrojeniowe w Rosji
W nocy z 24 na 25 września ukraińskie drony zaatakowały kilka rosyjskich regionów, trafiając w rafinerię Łukoil-Permnieftieorgsintez w Permie i rafinerię w Nowoszachtyńsku w obwodzie rostowskim, a także w zakład mikroelektroniki Iskra w Ulianowsku i Worożeżsyntiezkauczuk. Sztab Generalny Sił Zbrojnych Ukrainy potwierdził uderzenia, a prezydent Wołodymyr Zełenski publicznie przyznał się do ataków. Obydwie rafinerie wstrzymały pracę.
-
Macron proponuje „podwójny moratorium” – wstrzymanie ataków na rosyjskie rafinerie i działań wojennych na Morzu Czarnym
Prezydent Francji Emmanuel Macron ogłosił zamiar zaproponowania „podwójnego moratorium” obejmującego zaprzestanie uderzeń na rosyjskie rafinerie oraz wstrzymanie działań wojennych na Morzu Czarnym. Francja zamierza też pracować nad przywróceniem żeglugi w cieśninie Ormuz i zwróci się do G7 o ponowne wykorzystanie strategicznych rezerw ropy. Propozycja wpisuje się w trwającą wymianę zdań między Wołodymyrem Zełenskim a sekretarzem stanu USA Marco Rubio o zawieszeniu broni w sferze energetycznej.
-
Ukraina otrzymała 841 mln dolarów z Banku Światowego pod kanadyjskie gwarancje
Ukraina otrzymała 841 mln dolarów finansowania z Banku Światowego pod gwarancje rządu Kanady w ramach projektu PEACE in Ukraine. Środki zostaną przeznaczone na zwrot wydatków budżetu państwa związanych z wypłatą emerytur. Premier Serhij Korecki poinformował o tym w Telegramie, a łączna wartość projektu PEACE in Ukraine osiągnęła 54,3 mld dolarów.