Opublikowano · Aktualizacja

Rubio: nie ma porozumienia o zawieszeniu broni w sektorze energetycznym między Ukrainą a Rosją

Sekretarz stanu USA Marco Rubio oświadczył w wywiadach, że obecnie nie ma porozumienia o zawieszeniu broni w sektorze energetycznym między Ukrainą a Rosją, choć obie strony wyraziły zainteresowanie ograniczonym zawieszeniem broni obejmującym energię i zboża. Rubio podkreślił, że wojna zakończy się w drodze negocjacji, a nie decydującego zwycięstwa militarnego, a prezydent Donald Trump jest gotowy wykorzystywać każdą sposobność do zbliżenia stanowisk Kijowa i Moskwy.

Najważniejsze

  • 23 września Rubio po rozmowie z szefem rosyjskiej dyplomacji Siergiejem Ławrowem na marginesie Zgromadzenia Ogólnego ONZ powiedział, że obecnie nie ma porozumienia o zawieszeniu broni w sektorze energetycznym.
  • Rubio stwierdził, że zarówno Rosja, jak i Ukraina wyraziły zainteresowanie ograniczonym zawieszeniem broni w obszarze energii i zbóż.
  • Sekretarz stanu USA oświadczył, że wojna zakończy się w drodze negocjacji, a nie decydującego zwycięstwa militarnego którejkolwiek ze stron.
  • Rubio przyznał, że osiągnięcie zawieszenia broni w sektorze energetycznym jest trudne, ponieważ obie strony traktują uderzenia w infrastrukturę energetyczną przeciwnika jako strategiczny cel wojskowy.
  • 22 września w Nowym Jorku odbyło się spotkanie prezydentów Zełenskiego i Trumpa na marginesie Zgromadzenia Ogólnego ONZ; Zełenski ocenił je jako «pozytywne» i «produktywne».
  • Trump podczas przemówienia na Zgromadzeniu Ogólnym ONZ 22 września oświadczył, że koniec wojny nastąpi «szybciej, niż ludzie sobie wyobrażają».

Dlaczego to ważne

Wypowiedź Rubio odzwierciedla bieżące stanowisko dyplomatyczne USA wobec perspektyw zakończenia rosyjskiej wojny przeciwko Ukrainie. Ramuje oczekiwany koniec wojny jako uregulowanie negocjacyjne, a nie militarne zwycięstwo — co stanowi istotne odejście od wcześniejszej retoryki. Wskazuje, że obie strony wyrażają zainteresowanie ograniczonym zawieszeniem broni w sektorze energii i zbóż, choć żadne porozumienie jeszcze nie istnieje. Komentarz pojawia się w kontekście nasilonych rosyjskich uderzeń w ukraińską infrastrukturę energetyczną w przededniu zimy, co podnosi stawkę humanitarną.

Co się stało

Sekretarz stanu USA Marco Rubio, w wywiadzie dla radia WABC oraz po rozmowie z ministrem spraw zagranicznych Rosji Siergiejem Ławrowem na marginesie Zgromadzenia Ogólnego ONZ w Nowym Jorku, oświadczył, że obecnie nie ma porozumienia o zawieszeniu broni w sektorze energetycznym między Ukrainą a Rosją. Jednocześnie podkreślił, że obie strony wyraziły zainteresowanie ograniczonym zawieszeniem broni obejmującym energię i zboża. Rubio zaznaczył, że wojna nie zakończy się decydującym zwycięstwem militarnym żadnej ze stron, lecz w drodze negocjacji; im szybciej to nastąpi, tym mniej ofiar i zniszczeń. Stwierdził też, że prezydent Donald Trump jest gotów wykorzystywać każdą sposobność do zbliżenia stanowisk Ukrainy i Rosji. Rubio przyznał, że osiągnięcie zawieszenia broni w sektorze energetycznym jest trudne, ponieważ obie strony traktują uderzenia w infrastrukturę energetyczną przeciwnika jako strategiczny cel wojskowy, a USA — według jego słów — nie są jeszcze na etapie finalizacji takiego porozumienia. Dzień wcześniej, 22 września, prezydent Ukrainy Wołodymyr Zełenski spotkał się z prezydentem Trumpem na marginesie Zgromadzenia Ogólnego ONZ; jednym z głównych tematów było właśnie ewentualne zawieszenie broni w sektorze energetycznym.

Jak piszą o tym źródła ukraińskie

Ukraińskie źródła skupiają się na słowach Rubio, że porozumienia o zawieszeniu broni jeszcze nie ma, ale wydobywają jego stwierdzenie o zainteresowaniu obu stron ograniczonym zawieszeniem broni jako podstawę do kontynuowania amerykańskiej mediacji. Relacje podkreślają, że spotkanie Zełenskiego z Trumpem 22 września na marginesie Zgromadzenia Ogólnego ONZ zostało ocenione jako «pozytywne» i «produktywne», a Ukraina jest gotowa na dowolny format zawieszenia broni w sektorze energetycznym. Szczególny nacisk kładzie się na słowa Zełenskiego, że USA nie nalegały na jednostronne zaprzestanie przez Ukrainę uderzeń w rosyjskie obiekty energetyczne — co przedstawiane jest jako ukraiński sukces dyplomatyczny. Wyróżniony zostaje także postulat Zełenskiego o włączeniu chińskiego przywódcy Xi Jinpinga do negocjacji, z uzasadnieniem, że «ma wpływ na Putina». Podawany jest skład obu delegacji: po stronie USA Rubio, sekretarz skarbu Scott Bessent, specjalny wysłannik Steve Witkoff i Jared Kushner; po stronie ukraińskiej — Kyryło Budanow, Rustem Umerow, Andrij Sybiha, Dawyd Arachamia i Pawło Palisa. Przedstawienie przez Rubio tezy, że wojna zakończy się w drodze negocjacji, jest eksponowane jako istotna zmiana w amerykańskim framingu.

Jak piszą o tym źródła międzynarodowe

W dostępnych materiałach nie przedstawiono odrębnej międzynarodowej ramy dla tych wypowiedzi.

W czym relacje się różnią

Rubio, przyznając, że obie strony traktują uderzenia w infrastrukturę energetyczną przeciwnika jako strategiczny cel wojskowy, sam wskazał na napięcie z własnym framingiem, że obie strony wyraziły zainteresowanie ograniczonym zawieszeniem broni. Rzecznik Kremla Dmitrij Pieskow najpierw wykluczył zawieszenie broni w sektorze energetycznym, nazywając energię «piętą achillesową» Ukrainy, by kilka dni później, 15 września, określić ideę takiego zawieszenia broni jako «bardzo dobry pomysł» — widoczna sprzeczność w rosyjskim stanowisku. Trump 14 września twierdził, że Ukraina i Rosja uzgodniły wzajemne powstrzymanie się od uderzeń w obiekty energetyczne, podczas gdy Rubio później stwierdził, że żadnego porozumienia o zawieszeniu broni w sektorze energetycznym obecnie nie ma — nierozstrzygnięta sprzeczność między tymi dwoma oświadczeniami strony amerykańskiej.

Kontekst

Temat zawieszenia broni w sektorze energetycznym narastał w kontekście zbliżającej się zimy i nasilenia rosyjskich uderzeń w ukraińską cywilną infrastrukturę energetyczną. 13 września Trump publicznie wezwał Zełenskiego do zaprzestania ukraińskich uderzeń na rosyjską infrastrukturę paliw Diesla; 14 września Trump twierdził, że obie strony zgodziły się nie uderzać w obiekty energetyczne, a Zełenski odpowiedział, że Kijów jest gotów na wzajemne wstrzymanie uderzeń, jeśli partnerzy zagwarantują przestrzeganie tego przez Rosję. 15 września rzecznik Kremla Pieskow przeszedł od określenia energii jako «pięty achillesowej» Ukrainy do nazwania idei zawieszenia broni «bardzo dobrym pomysłem». Na początku września specjalni wysłannicy USA Steve Witkoff i Jared Kushner odwiedzili Kijów i Moskwę w ramach rozmów obejmujących ewentualne ograniczone zawieszenie broni. 22 września Zełenski spotkał się z Trumpem na marginesie Zgromadzenia Ogólnego ONZ w Nowym Jorku, wyrażając nadzieję na zakończenie wojny przed zimą i podkreślając zasadność włączenia Xi Jinpinga do negocjacji. Tego samego dnia Trump podczas przemówienia na Zgromadzeniu Ogólnym ONZ powiedział, że koniec wojny nastąpi «szybciej, niż ludzie sobie wyobrażają», i wspomniał o możliwości dodatkowych sankcji wobec Rosji i jej kontrahentów na rynku ropy. Minister spraw zagranicznych Ukrainy Andrij Sybiha przypomniał, że już w marcu 2025 roku Ukraina zgodziła się na pełne, natychmiastowe i bezwarunkowe zawieszenie broni i wezwała Rosję do tego samego. Ukraina, UE i około 50 państw członkowskich ONZ wspólnie zaapelowały do Rosji o zgodę na zawieszenie broni. Szef Biura Prezydenta Kyryło Budanow sugerował, że strony mogą wrócić do rozmów w formacie trójstronnym już w październiku.