Zgromadzenie Parlamentarne Rady Europy uznało nową Dumę Państwową Rosji za nielegitymną
30 września Zgromadzenie Parlamentarne Rady Europy (PACE) przyjęło w Strasburgu rezolucję uznającą nowy skład rosyjskiej Dumy Państwowej za nielegitymny. Za dokumentem głosowało 59 delegatów, nikt nie był przeciw. Rezolucja potępiła także organizację wyborów na tymczasowo okupowanych terytoriach Ukrainy i wezwała do sankcji oraz ograniczenia kontaktów z nową Dumą.
Najważniejsze
- 30 września PACE przyjęła w Strasburgu rezolucję «Fałszywe «wybory» w Rosji i jej destabilizujące ataki na Europę».
- Za rezolucją głosowało 59 delegatów, nikt nie głosował przeciw.
- PACE uznała wybory z 18–20 września za niespełniające standardów wolnych i uczciwych wyborów oraz stwierdziła, że nowa Duma nie jest demokratycznie wybranym ani legitymnym organem przedstawicielskim.
- Zgromadzenie potępiło przeprowadzenie wyborów na okupowanych terytoriach Ukrainy — w Krymie, Sewastopolu oraz na kontrolowanych przez Rosję częściach obwodów donieckiego, ługańskiego, zaporoskiego i chersońskiego.
- PACE wezwała do nieuznawania skutków prawnych i politycznych wyborów na okupowanych terytoriach, ograniczenia kontaktów z nową Dumą oraz nałożenia sankcji na kierownictwo Centralnej Komisji Wyborczej FR i komisji regionalnych.
- Do rezolucji włączono trzy poprawki złożone przez deputowaną do Rady Najwyższej Jewheniję Krawczuk, utrwalające zasadę, że okupacja nie przenosi suwerenności na państwo okupujące i nie może zmieniać statusu prawnego okupowanego terytorium.
- PACE zaapelowała także o wzmocnienie wsparcia dla Ukrainy, wykorzystanie zamrożonych rosyjskich aktywów państwowych na jej obronę i odbudowę oraz o Schengenowskie ograniczenia w wydawaniu wiz turystycznych obywatelom FR.
Dlaczego to ważne
Rezolucja PACE to wyraźny polityczny sygnał jednej z kluczowych paneuropejskich instytucji parlamentarnych, że wynik wyborów z 18–20 września i skład nowej Dumy nie mogą być traktowane jako demokratycznie wybrany ani legitymny organ przedstawicielski Rosji. Stanowi to element szerszej strategii izolacji rosyjskich władz oraz presji na państwa członkowskie Rady Europy, by ograniczały kontakty z Dumą i nakładały sankcje na organizatorów głosowania, w tym na okupowanych terytoriach Ukrainy.
Co się stało
30 września, na sesji plenarnej w Strasburgu, Zgromadzenie Parlamentarne Rady Europy przyjęło rezolucję «Fałszywe «wybory» w Rosji i jej destabilizujące ataki na Europę». Za dokumentem głosowało 59 delegatów, nikt nie głosował przeciw. Zgromadzenie stwierdziło, że rosyjskie wybory do Dumy Państwowej z 18–20 września nie spełniały podstawowych warunków wolnych i uczciwych wyborów i nie mogą być uznane za prawdziwe wyrażenie woli obywateli Rosji. W konsekwencji nowa Duma nie może być uznana za demokratycznie wybrany ani legitymny organ przedstawicielski. PACE potępiła przeprowadzenie wyborów na tymczasowo okupowanych terytoriach Ukrainy — w Krymie, Sewastopolu oraz na kontrolowanych przez Rosję częściach obwodów donieckiego, ługańskiego, zaporoskiego i chersońskiego — a także zmuszanie tamtejszych obywateli Ukrainy do udziału w rosyjskim procesie wyborczym. Zgromadzenie zaapelowało do państw członkowskich o nieuznawanie żadnych skutków prawnych ani politycznych tych głosowań, ograniczenie kontaktów z nową Dumą i kontynuowanie politycznej oraz dyplomatycznej izolacji rosyjskich władz. Wezwano także do sankcji wobec kierownictwa i członków Centralnej Komisji Wyborczej FR, komisji regionalnych oraz innych osób zaangażowanych w organizację i administrację wyborów, w tym na okupowanych terytoriach. Do rezolucji włączono poprawki, w tym trzy złożone przez deputowaną Rady Najwyższej Ukrainy Jewheniję Krawczuk, utrwalające zasadę międzynarodowego prawa humanitarnego, że tymczasowa okupacja nie przenosi suwerenności na państwo okupujące i nie może służyć do zmiany statusu prawnego okupowanego terytorium. PACE zaapelowała ponadto o wzmocnienie wsparcia dla Ukrainy, w tym wykorzystanie zamrożonych rosyjskich aktywów państwowych na obronę i odbudowę, a także o Schengenowskie ograniczenia w wydawaniu wiz turystycznych obywatelom Rosji.
Jak piszą o tym źródła ukraińskie
Ukraińskie źródła podają, że rezolucja została przyjęta jednogłośnie przez 59 delegatów PACE i przytaczają jej tytuł. W centrum uwagi stawiają ukraińskich uczestników procesu — zwłaszcza deputowaną Rady Najwyższej Jewheniję Krawczuk jako autorkę trzech poprawek i jednocześnie źródło informacji o wyniku głosowania. Szczególny nacisk kładziony jest na poprawki utrwalające zasadę, że okupacja nie przenosi suwerenności i nie zmienia statusu prawnego okupowanego terytorium. Rezolucja PACE przedstawiana jest w kontekście równoległych działań Kijowa: sankcji nałożonych 26 września przez prezydenta Wołodymyra Zełenskiego na 44 osoby powiązane z wyborami na okupowanych terytoriach oraz określenia głosowania przez ukraińskie MSZ jako «farsy państwa okupanta». Ukraińskie media konsekwentnie nazywają rosyjskie wybory na okupowanych terytoriach «pseudo-wyborami», eksponując właśnie ten wątek jako centralny dla oceny nielegitymności nowej Dumy.
Kontekst
Wybory do Dumy Państwowej Rosji odbyły się 18–20 września. Według exit pollów i danych Centralnej Komisji Wyborczej rządząca partia Jedna Rosja uzyskała 57,83% głosów i zdobyła 355 z 450 mandatów. Rosja zorganizowała głosowanie w 11 jednomandatowych okręgach wyborczych nielegalnie utworzonych na tymczasowo okupowanych częściach obwodów donieckiego, ługańskiego, zaporoskiego i chersońskiego, a także w Krymie i Sewastopolu. Przeprowadzenie wyborów na okupowanych terytoriach Ukrainy potępiły rządy Kanady, Australii, Nowej Zelandii, Norwegii, Wielkiej Brytanii i Francji oraz Unia Europejska. 26 września prezydent Ukrainy Wołodymyr Zełenski nałożył sankcje na 44 osoby powiązane z nielegalnymi wyborami na okupowanych terytoriach; ukraińskie MSZ określiło głosowanie jako «farsę państwa okupanta» i oświadczyło, że Ukraina nie uznaje ani samego głosowania, ani jego wyników. PACE już wcześniej uznała Władimira Putina za nielegitymnego prezydenta Rosji. Trzy poprawki do rezolucji złożyła deputowana do Rady Najwyższej Jewhenija Krawczuk.