Komisja Europejska finalizuje plany zaostrzenia zasad wydawania wiz turystycznych Rosjanom
Komisja Europejska kończy prace nad wnioskiem, który ma zaostrzyć zasady wydawania wiz turystycznych obywatelom Rosji w strefie Schengen. Uzasadnieniem jest ochrona UE przed atakami hybrydowymi – sabotażem, podpaleniami i innymi działaniami sponsorowanymi przez Moskwę. Grupa państw, w tym Polska, Szwecja i Estonia, naciska na surowsze przepisy, w tym wobec byłych rosyjskich kombatantów walczących przeciwko Ukrainie. Rada UE ds. Zagranicznych 12 października ma obok tego omawiać dodatkowe ograniczenia w przemieszczaniu się rosyjskich dyplomatów.
Najważniejsze
- Komisja Europejska kończy prace nad zaostrzeniem wiz turystycznych dla obywateli Rosji; celem jest ochrona UE przed atakami hybrydowymi.
- Wniosek ma zostać przedstawiony w styczniu przyszłego roku; Szwecja chce, by pojawił się wcześniej.
- Zaostrzenia – w tym wobec byłych rosyjskich kombatantów walczących przeciwko Ukrainie – domagają się Polska, Szwecja i Estonia; Estonia zaproponowała całkowity zakaz wjazdu dla byłych rosyjskich żołnierzy.
- Według estońskiego ministra Margusa Tsahkny takich byłych kombatantów jest około 650 tys.
- W ubiegłym roku Rosjanom wydano około 478 tys. wiz turystycznych Schengen; znaczną część stanowiły wizy wielokrotnego wjazdu.
- 12 października Rada ds. Zagranicznych ma omawiać dodatkowe ograniczenia ruchu rosyjskich dyplomatów w UE – nawet całkowity zakaz wyjazdu poza kraj akredytacji.
- Komisarz ds. migracji Magnus Brunner ostrzega, że po początkowym spadku liczba wydawanych Rosjanom wiz ponownie nie maleje.
Co się stało
Komisja Europejska finalizuje plany zaostrzenia zasad wydawania wiz turystycznych obywatelom Rosji w strefie Schengen. Jako uzasadnienie wskazuje potrzebę wzmocnienia ochrony UE przed atakami hybrydowymi. Grupa państw członkowskich – w tym Polska, Szwecja i Estonia – od dłuższego czasu naciska na surowsze przepisy, w szczególności wobec byłych rosyjskich kombatantów, którzy walczyli przeciwko Ukrainie. Estonia zaproponowała wprowadzenie pełnego zakazu wjazdu do UE dla byłych żołnierzy rosyjskich sił zbrojnych; według estońskiego ministra spraw zagranicznych Margusa Tsahkny takich osób jest około 650 tys. Komisarz ds. migracji Magnus Brunner zwrócił uwagę, że po początkowym spadku liczba wiz wydawanych Rosjanom przestała maleć, i wezwał państwa członkowskie do większej powściągliwości. W ubiegłym roku obywatelom Rosji wydano około 478 tys. wiz turystycznych Schengen, z czego znaczną część stanowiły wizy wielokrotnego wjazdu. Wniosek legislacyjny Komisji ma zostać przedstawiony w styczniu przyszłego roku; Szwecja publicznie zabiega, by nastąpiło to wcześniej. Równolegle Rada UE ds. Zagranicznych 12 października ma omawiać dodatkowe ograniczenia w przemieszczaniu się rosyjskich dyplomatów między państwami członkowskimi – nawet całkowity zakaz wyjazdu poza kraj akredytacji.
Jak piszą o tym źródła ukraińskie
Ukraińskie media jednoznacznie przedstawiają planowane zaostrzenie jako odpowiedź UE na rosyjską wojnę hybrydową i bezpośrednio łączą kwestię wiz z sabotażami, podpaleniami i innymi działaniami sponsorowanymi przez Moskwę. Na pierwszym planie eksponowane są Polska, Szwecja i Estonia jako kraje naciskające na najsurowsze rozwiązania, a także ostrzeżenia Estonii o ryzyku przybycia do UE byłych rosyjskich kombatantów wysyłanych przez rosyjskie służby specjalne. Kilka redakcji szeroko opisuje równoległy apel Finlandii o całkowity zakaz wiz turystycznych i przypomina fiński zakaz z 2022 roku jako wzorzec dla pozostałych państw.
W czym relacje się różnią
Źródła różnią się w kwestii dokładnego roku planowanego wprowadzenia nowych przepisów: część redakcji mówi jedynie o „styczniu przyszłego roku”, a co najmniej jedno źródło wprost wskazuje rok 2027. Rozbieżne są także dane o liczbie wydanych w ubiegłym roku Rosjanom wiz turystycznych Schengen – Politico podaje około 478 tys., rząd Finlandii około 500 tys., a estoński minister spraw zagranicznych Margus Tsahkna – 680 tys.
Kontekst
Państwa członkowskie UE od 2022 roku w różnym tempie i zakresie zaostrzają lub wstrzymują wydawanie Rosjanom wiz turystycznych; Finlandia wprowadziła taki zakaz na szczeblu rządowym już w 2022 roku. We wrześniu szefowa dyplomacji UE Kaja Kallas przedstawiła pakiet możliwych działań: zaostrzenie kontroli nad przemieszczaniem się rosyjskich dyplomatów w strefie Schengen, zakaz wydawania wiz byłym rosyjskim kombatantom oraz ograniczenie liczby wiz turystycznych dla obywateli Rosji. Estonia zaproponowała też szerszy reżim sankcyjny wymierzony w uczestników zbrojnej agresji przeciwko Ukrainie, obejmujący zakazy wjazdu dla byłych kombatantów, co Komisja poparła. 3 września rzecznik Komisji Europejskiej Markus Lammert poinformował, że UE przygotowuje ukierunkowane ograniczenia wizowe wobec Rosjan w odpowiedzi na wrogie działania, a 2 września Niemcy zamknęły rosyjski konsulat generalny w Bonn, w wyniku czego jedyną rosyjską placówką konsularną w Niemczech pozostała ambasada w Berlinie.