Opublikowano · Aktualizacja

NABU i SAP zakończyły śledztwo w sprawie Stefaniszyny — byłej wicepremier i minister sprawiedliwości

Ukraińskie organy antykorupcyjne NABU i SAP zakończyły dochodzenie w sprawie byłej wicepremier i minister sprawiedliwości Ołhy Stefaniszyny, podejrzewanej o nielegalne wzbogacenie się o ponad 13,9 mln hrywien oraz o podanie nieprawdy w oświadczeniach majątkowych. Akta sprawy zostały udostępnione obronie do wglądu, po czym ma ruszyć proces przed Wyższym Sądem Antykorupcyjnym.

Najważniejsze

  • NABU i SAP zakończyły dochodzenie w sprawie Ołhy Stefaniszyny; akta otwarto dla obrony
  • Podejrzenia dotyczą nielegalnego wzbogacenia o ponad 13,9 mln hrywien i fałszywych deklaracji majątkowych (art. 368-5 i cz. 2 art. 366-2 Kodeksu karnego Ukrainy)
  • Dwa mieszkania w kijowskim kompleksie „Fajna Taun" o wartości blisko 11 mln hrywien były zarejestrowane na bliską przyjaciółkę podejrzanej
  • Stefaniszyna korzystała też z mieszkania w kompleksie „Lwowska Płoszcza" (zarejestrowanego na matkę) oraz z Mercedesa-Benz GLC 220 d (zarejestrowanego na podwładnego)
  • Wyższy Sąd Antykorupcyjny zastosował wobec niej poręczenie majątkowe w wysokości 6 mln hrywien
  • Poręczenie wpłaciła za podejrzaną kancelaria prawna „Iliaszew i Partnerzy"
  • Stefaniszyna była wicepremier ds. integracji europejskiej i euroatlantyckiej (2020–2025), minister sprawiedliwości (2024–2025) oraz ambasadorką Ukrainy w USA (do 3 sierpnia 2026 r.)

Dlaczego to ważne

Sprawa dotyczy wysokiej rangą byłej urzędniczki — dawnej wicepremier, minister sprawiedliwości i ambasadorki w USA — i jest testem dla ukraińskich instytucji antykorupcyjnych. Oskarżenia opierają się na konstrukcji opartej na rzekomym wykorzystywaniu osób trzecich i krewnych jako nominalnych właścicieli aktywów: dwóch mieszkań wartych blisko 11 mln hrywien, niezadeklarowanego Mercedesa oraz niezadeklarowanego korzystania z mieszkania matki. Niezwykłym elementem jest wpłacenie poręczenia majątkowego przez kancelarię „Iliaszew i Partnerzy", w której Stefaniszyna wcześniej pracowała jako doradczyni. To drugie postępowanie karne związane z tą osobą; wcześniejsze, dotyczące rzekomych nadużyć w Ministerstwie Sprawiedliwości sprzed ponad dekady, ciągnie się od lat.

Co się stało

NABU i SAP zakończyły dochodzenie w sprawie byłej wicepremier i minister sprawiedliwości Ołhy Stefaniszyny, podejrzewanej o nielegalne wzbogacenie na kwotę ponad 13,9 mln hrywien oraz o nieprawdziwe deklaracje majątkowe (art. 368-5 oraz cz. 2 art. 366-2 Kodeksu karnego Ukrainy). Akta sprawy otwarto dla obrony w celu zapoznania się z materiałami, po czym prokuratura skieruje akt oskarżenia do Wyższego Sądu Antykorupcyjnego. Według śledztwa dwa mieszkania w kijowskim kompleksie „Fajna Taun" warte łącznie blisko 11 mln hrywien były formalnie zarejestrowane na bliską przyjaciółkę podejrzanej. Stefaniszyna miała też w różnym czasie korzystać z mieszkania w stołecznym kompleksie biznesowym „Lwowska Płoszcza" (zarejestrowanego na jej matkę) oraz z samochodu Mercedes-Benz GLC 220 d (zarejestrowanego na podwładnego); żadne z tych aktywów nie zostały przez nią zadeklarowane. Prokurator SAP Witalij Rybalkin wskazywał, że epizod dotyczący nielegalnego wzbogacenia obejmuje właśnie te dwa mieszkania, rzekomo nabyte za pośrednictwem przyjaciółki. Stefaniszyna miała ponadto negocjować zakup domu pod Kijowem za ok. 550 tys. USD (250 tys. gotówką, resztę przez przekazanie dwóch mieszkań w „Fajna Taun"), od którego ostatecznie odstąpiła — według śledztwa prawdopodobnie z powodu nominacji na stanowisko dyplomatyczne za granicą. W okresie od początku 2024 r. do połowy 2025 r. oficjalny dochód podejrzanej wyniósł ok. 3,7 mln hrywien, podczas gdy wydatki z samych rachunków bankowych sięgnęły ok. 4,2 mln hrywien. Wyższy Sąd Antykorupcyjny zastosował wobec Stefaniszyny poręczenie majątkowe w wysokości 6 mln hrywien; poręczenie wpłaciła kancelaria prawna „Iliaszew i Partnerzy".

Jak piszą o tym źródła ukraińskie

Wszystkie materiały źródłowe pochodzą z ukraińskich redakcji (LB.ua, NV, ZN.UA, Ukrinform, Ukrainska Prawda, Suspilne Nowyny), więc różnice w obrębie tego zestawu ograniczają się do akcentu, a nie do perspektywy narodowej. Narracja koncentruje się na instytucjach (NABU, SAP, Wyższy Sąd Antykorupcyjny) i podkreśla kolejne kamienie milowe — zakończenie śledztwa, otwarcie akt dla obrony, wysokość kaucji — oraz konkretne zarzuty dotyczące majątku. Część nagłówków eksponuje status „była wicepremier", inne ograniczają się do „sprawy Stefaniszyny" — odzwierciedlając wybór redakcji, czy wysunąć na pierwszy plan urząd, czy osobę.

W czym relacje się różnią

Obrona kwestionuje zarówno faktyczną, jak i prawną stronę zarzutów: twierdzi, że dwa mieszkania w „Fajna Taun" zostały kupione przez przyjaciółkę z jej legalnych dochodów, że rodzice Stefaniszyny samodzielnie zgromadzili ponad 4 mln hrywien na własny majątek, że oglądanie domu pod Kijowem nie jest dowodem zakupu, a mieszkanie i Mercedes nie musiały być deklarowane, ponieważ nie osiągnięto ustawowych progów czasu korzystania. Prokuratura traktuje natomiast te aktywa jako niezadeklarowany majątek podejrzanej, a mieszkania jako nabyte poprzez osobę trzecią w ramach fikcyjnego pośrednictwa. W dostarczonym materiale widoczne są też wewnętrzne niespójności oznaczone jako sporne: czas nabycia jednego z mieszkań w „Fajna Taun" wraz z 7 mln hrywien gotówki (określony na lata 2024–2025) koliduje z datą wręczenia podejrzenia (umieszczoną w sierpniu 2026 r.).

Kontekst

NABU i SAP to wyspecjalizowane ukraińskie organy ds. ścigania i oskarżeń w sprawach korupcyjnych; sprawy rozpatruje Wyższy Sąd Antykorupcyjny. Stefaniszyna zakończyła służbę dyplomatyczną jako ambasadorka Ukrainy w USA na krótko przed ogłoszeniem podejrzenia — prezydent Wołodymyr Zełenski odwołał ją 3 sierpnia 2026 r. Wcześniejsze postępowanie karne wobec Stefaniszyny, dotyczące rzekomych nadużyć w Ministerstwie Sprawiedliwości sprzed ponad dekady (za czasów Ołeny Łukasz), toczy się od lat.