Prezydent Finlandii Stubb apeluje do Muska o rozszerzenie Starlink dla Ukrainy
Prezydent Finlandii Alexander Stubb zwrócił się do właściciela SpaceX Elona Muska o rozszerzenie zasięgu satelitarnego internetu Starlink na terytorium Rosji i okupowanej Ukrainy, aby umożliwić Ukrainie uderzanie w rosyjskie wyrzutnie rakiet balistycznych. W wywiadzie dla Reutersa Stubb argumentował, że taka decyzja „uratowałaby życie” i stanowi element obrony powietrznej. Ocenił, że wojna nie zakończy się przed zimą, a sojusznicy przygotowują pakiet zimowej pomocy.
Najważniejsze
- Prezydent Finlandii Alexander Stubb poprosił Elona Muska o rozszerzenie zasięgu Starlink na tereny, gdzie znajdują się wyrzutnie rakiet balistycznych – na okupowaną Ukrainę i terytorium Rosji
- Stubb udzielił wywiadu Reutersowi w Nowym Jorku podczas tygodnia Zgromadzenia Ogólnego ONZ
- Jako trzy kluczowe potrzeby Ukrainy przed zimą Stubb wymienił: środki obrony powietrznej, infrastrukturę energetyczną oraz pieniądze
- Stubb stwierdził, że nie widzi szans na zakończenie wojny przed zimą; Finlandia i partnerzy przygotowują pakiet zimowej pomocy
- Stubb powitał wznowienie w sierpniu rozmów pokojowych Rosja–Ukraina pod auspicjami USA
- Stubb uznał, że najprostszym rozwiązaniem byłoby bezwarunkowe zawieszenie broni – jak powtórzył prezydent Trump w przemówieniu na Zgromadzeniu Ogólnym ONZ
- 28 lipca prezydent Wołodymyr Zełenski prosił Trumpa w Białym Domu o poruszenie tej sprawy z Muskiem; według doniesień Musk nie wyraził dotychczas zgody na użycie Starlink na terytorium Rosji
Dlaczego to ważne
Starlink stał się kluczowym elementem ukraińskiej komunikacji wojskowej, w tym sterowania dronami, więc geografia jego działania ma znaczenie strategiczne. Debata o dopuszczeniu sygnału nad terytorium Rosji łączy kwestie militarne, polityczne i personalne – Musk koncentruje w swoich rękach decyzję o rozszerzeniu zasięgu sieci, co czyni ją przedmiotem bezpośrednich apeli zagranicznych przywódców, w tym prezydenta Finlandii.
Co się stało
Prezydent Finlandii Alexander Stubb, w rozmowie z Reutersem w Nowym Jorku podczas tygodnia Zgromadzenia Ogólnego ONZ, ogłosił, że zwrócił się do właściciela SpaceX Elona Muska z prośbą o rozszerzenie zasięgu satelitarnego internetu Starlink na terytorium Rosji i okupowanej Ukrainy w miejscach rozmieszczenia rosyjskich wyrzutni rakiet balistycznych. Stubb uzasadniał tę prośbę względami strategicznymi i humanitarnymi – jego zdaniem umożliwiłoby to uderzanie w mobilne wyrzutnie i „ratowało życie”. Dodał, że Starlink może do pewnego stopnia pełnić rolę elementu obrony powietrznej. Przed zimą Ukraina potrzebuje – według Stubba – trzech rzeczy: środków obrony powietrznej, infrastruktury energetycznej i pieniędzy; Finlandia wraz z partnerami pracuje nad pakietem pomocy zimowej. Stubb powitał wznowienie w sierpniu negocjacji pokojowych Rosja–Ukraina pod auspicjami USA oraz uznał, że najprostszym rozwiązaniem byłoby bezwarunkowe zawieszenie broni – tak jak mówił o tym prezydent USA Donald Trump w przemówieniu na Zgromadzeniu Ogólnym ONZ – po którym powinny nastąpić rozmowy o bezpieczeństwie, terytorium, odbudowie i odszkodowaniach. Stubb wspomniał także o wariancie „zamrożenia” konfliktu wzdłuż linii kontaktu z 30-kilometrową strefą buforową na wschodzie i zachodzie lub o częściowym zawieszeniu broni wobec infrastruktury energetycznej i zbożowej.
Jak piszą o tym źródła ukraińskie
Wszystkie źródła w zestawieniu to ukraińskie media i agencje (m.in. «Європейська правда», ZN.UA, «Українська правда», hromadske, LIGA.net, Укрінформ, «НВ», «Суспільне Новини»). Relacje przedstawiają apel Stubba w tonie sympatycznym i skupionym na bezpieczeństwie – podkreślają, że rozszerzenie Starlink «uratowałoby życie», oraz zwracają uwagę na ostry deficyt ukraińskich środków obrony powietrznej przed zimą. W narracji ukraińskiej sprawa użycia Starlink nad Rosją rysowana jest jako elementarno strategiczny, powiązany z wcześniejszymi rozmowami Kijowa z Muskiem i Białym Domem.
W czym relacje się różnią
Źródła przedstawiają rozbieżne wersje stanowiska Muska i Trumpa wobec użycia Starlink nad terytorium Rosji. Według jednej wersji Musk nie jest zasadniczo przeciwny, lecz uważa decyzję za polityczną i chce, by podjął ją Waszyngton. Według innej – Trump odmówił poparcia wniosku i nie chciał poruszać sprawy z Muskiem. Według trzeciej – Trump powiedział Zełenskiemu, by „porozmawiał o tym z Elonem”, a Zełenski utrzymywał, że Trump zarzucał mu „oszukanie” twierdzeniem, jakoby Musk wyraził zgodę.
Kontekst
Starlink został uruchomiony nad Ukrainą krótko po rozpoczęciu przez Rosję pełnoskalowej inwazji w 2022 roku i od tego czasu stał się kluczowy dla ukraińskiej komunikacji wojskowej, w tym sterowania dronami. Sieć nie działa nad terytorium Rosji, ale ukraińscy urzędnicy uważają, że jej aktywacja w rosyjskiej przestrzeni pozwoliłaby razić mobilne wyrzutnie rakiet balistycznych oddalone o setki kilometrów od granicy. Zimą 2024–2025 Musk zareagował na prośbę ówczesnego ministra obrony Mychajła Fedorowa dotyczącą wykorzystywania Starlink na rosyjskich dronach uderzeniowych; 5 lutego terminale rosyjskich użytkowników masowo przestały działać. W marcu 2025 roku Musk oświadczył, że nigdy nie wyłączy sieci dla ukraińskiej armii, mimo że nie zgadza się z polityką Ukrainy – po wcześniejszej wypowiedzi, że ukraińska linia frontu załamałaby się, gdyby to zrobił.