Ukraina szykuje zaostrzenie zasad rezerwacji pracowników przed mobilizacją
Deputowany Jarosław Żeleźniak poinformował, że rząd przygotowuje poprawki do zasad rezerwacji pracowników na czas mobilizacji. Projekt, który może trafić pod obrady gabinetu 13 października, zakłada obniżenie limitów rezerwacji w przemyśle obronnym i energetyce ze 100% do maksymalnie 85%, a w sektorze komunalnym z 75% do 60%. Dokument przewiduje też powołanie Centrum Koordynacyjnego z 17 członkami, złożonego z przedstawicieli służb, które decydowałoby o przyznawaniu i cofaniu statusu przedsiębiorstwa o znaczeniu krytycznym.
Najważniejsze
- Źródłem informacji jest poseł Jarosław Żeleźniak, który 12 października opublikował projekt zmian na swoim kanale w Telegramie; rozsyłka projektu miała miejsce 9 października.
- Rząd może rozpatrzyć projekt na posiedzeniu 13 października; do 20 października ministerstwa i obwodowe administracje państwowe mają dokonać przeglądu branżowych kryteriów krytyczności.
- Limit rezerwacji dla przemysłu obronnego i energetyki ma spaść ze 100% do maksymalnie 85%.
- Dla ciepłownictwa, wodociągów i wywozu śmieci limit ma zostać obniżony z 75% do 60%.
- Pracownicy z odroczeniem (studenci, opiekunowie, rodzice trójki dzieci) nie będą wliczani do bazy przy obliczaniu puli 50%.
- Projekt przewiduje powołanie przy rządzie Centrum Koordynacyjnego z 17 osób, w skład którego wejdą przedstawiciele SBU, HUR, Służby Wywiadu Zagranicznego i Policji Narodowej.
- Status przedsiębiorstwa o znaczeniu krytycznym będzie mógł być nadawany i cofany wyłącznie na rekomendację Centrum; w projekcie nie przewidziano terminów, kryteriów ani trybu odwoławczego.
- Według stanu na wrzesień bieżącego roku w Ukrainie zarezerwowanych było około 1,4 mln osób; największa grupa pracuje w przemyśle przetwórczym.
- W projekcie nie odniesiono się do wcześniej przyznanych rezerwacji, a publiczne konsultacje nie są planowane.
Dlaczego to ważne
Projekt zakłada znaczne ograniczenie liczby pracowników zwolnionych z mobilizacji w kluczowych sektorach gospodarki czasu wojny, w tym w przemyśle obronnym i energetyce. Decydującą rolę w przyznawaniu i cofaniu statusu przedsiębiorstwa krytycznie ważnego miałoby nowe Centrum Koordynacyjne, w skład którego weszliby przedstawiciele służb specjalnych i wywiadu. Dokument nie przewiduje przy tym terminów, kryteriów ani trybu odwoławczego od decyzji Centrum, a publiczne konsultacje nie są planowane.
Co się stało
Deputowany Jarosław Żeleźniak (frakcja Hołos, pierwszy zastępca przewodniczącego komisji budżetowej Rady Najwyższej) opublikował 12 października na Telegramie projekt poprawek do uchwały rządu o rezerwacji poborowych w okresie mobilizacji i stanu wojennego. Według źródeł Żeleźniaka, które przekazały mu dokument i potwierdziły jego autentyczność, projekt miał być rozpatrywany przez rząd na posiedzeniu 13 października, a do 20 października ministerstwa i obwodowe administracje państwowe mają dokonać przeglądu branżowych kryteriów krytyczności.
Projekt przewiduje obniżenie limitu rezerwacji w przemyśle obronnym i energetyce ze 100% do maksymalnie 85%, a w ciepłownictwie, wodociągach i sektorze wywozu śmieci z 75% do 60%. Pracownicy posiadający odroczenie, tacy jak studenci, opiekunowie czy rodzice trójki dzieci, nie będą już wliczani do bazy przy obliczaniu puli 50% rezerwacji. Na przykład: jeśli wcześniej w jednostce było 100 osób i 50 rezerwacji, po zmianach ma to być 80 osób i 40 rezerwacji; jeśli 50 osób miało odroczenie i 50 rezerwacji, po zmianach – 50 osób z odroczeniem, 25 z rezerwacją i 25 bez.
Projekt powołuje też przy rządzie Centrum Koordynacyjne liczące 17 osób, w skład którego wejdą przedstawiciele SBU, HUR, Służby Wywiadu Zagranicznego i Policji Narodowej. Status przedsiębiorstwa o znaczeniu krytycznym będzie mógł być nadawany i cofany wyłącznie na rekomendację tego Centrum. W projekcie nie przewidziano terminów, kryteriów ani możliwości odwołania od jego decyzji. Nie odniesiono się w nim też do wcześniej wydanych rezerwacji, a publiczne konsultacje nie są planowane. Według danych za wrzesień bieżącego roku w Ukrainie zarezerwowanych było około 1,4 mln osób, najwięcej w przemyśle przetwórczym; w ciągu dwóch lat średnie wynagrodzenie w przedsiębiorstwach o znaczeniu krytycznym wzrosło o 55%.
W czym relacje się różnią
Według doniesień minister obrony Jewhenij Chmara opowiada się za maksymalną rezerwacją pracowników kompleksu obronno-przemysłowego przed mobilizacją, podczas gdy opisany przez deputowanego projekt przewiduje obniżenie limitu rezerwacji w tym sektorze ze 100% do maksymalnie 85%.
Kontekst
Obowiązujące w Ukrainie ramy prawne pozwalają określonym kategoriom pracowników, w tym zatrudnionym w przedsiębiorstwach oznaczonych jako krytycznie ważne, uzyskać odroczenie od mobilizacji wojskowej.