Temat: Dyplomacja
-
Trump podpisał ustawę o «piekielnych sankcjach» wobec Rosji, Kijów przekazuje konkretne propozycje Waszyngtonowi
Prezydent USA Donald Trump podpisał ustawę o «piekielnych sankcjach», znaną też jako ustawa Grahama, która kodyfikuje amerykańskie sankcje wobec Rosji w pięciu obszarach: energetyce, tzw. flotylli cieni, sektorze finansowym, dostawach do rosyjskiego przemysłu obronnego oraz mechanizmach obchodzenia sankcji. Przewiduje cła do 500% na rosyjskie towary i do 100% na towary z państw trzecich kupujących rosyjskie surowce. Ukraina przekazała już stronie amerykańskiej konkretne propozycje – w tym listy traderów, tankowców i kapitanów – i lobbuje w Kongresie za pełnym wdrożeniem przepisów do 18 października.
-
Rosyjski dron uderzył w siedzibę Narodowej Akademii Nauk Ukrainy w centrum Kijowa
28 września rosyjski dron (prawdopodobnie typu Shahed z napędem odrzutowym) uderzył w budynek Prezydium Narodowej Akademii Nauk Ukrainy przy ulicy Wołodymyrskiej 54 w centralnym Kijowie, w dzielnicy Szewczenkowskiej. W wyniku uderzenia wybuchł pożar, częściowo zniszczone zostały drugie i trzecie piętro trzypiętrowego budynku. Zginęły co najmniej dwie osoby, w tym asystentka byłego sekretarza Rady Bezpieczeństwa Narodowego i Obrony Wołodymyra Horbulina, Natalia Bukalo; Horbulin sam odniósł lekkie obrażenia od odłamków szkła. Według prezydenta Zełenskiego w wyniku uderzenia jedna osoba zginęła, a sześć zostało rannych, w tym troje dzieci; Państwowa Służba Ratunkowa podała w późniejszym bilansie jednego zabitego i siedmiu rannych. Atak wywołał potępienie ze strony prezydentów Francji, Mołdawii, szefowej Komisji Europejskiej, sekretarza generalnego Rady Europy, a także ministerstw spraw zagranicznych Niemiec i Estonii; minister spraw zagranicznych Ukrainy Andrij Sybiha zaapelował do UNESCO o pozbawienie Rosji prawa głosu.
-
Rosjanie wycofują się z Kupiańska, używając cywilów jako osłony w rurociągu gazowym
Brygada Gwardii Narodowej „Chartija” poinformowała, że 27 września rosyjskie wojska przeprowadziły dziewięcioosobową grupę cywilów — w tym dzieci, osoby starsze i osobę o kulach — przez gazociąg „Szebelinka – Ostrożsk” w obwodzie charkowskim. Według ukraińskich źródeł wśród cywilów ukrywali się rosyjscy żołnierze w cywilnych ubraniach. Ukraińscy wojskowi odmówili otwarcia ognia ze względu na obecność cywilów; sprawa ma trafić do śledztwa w sprawie zbrodni wojennych.
-
UE przygotowuje indywidualne „mapy drogowe” akcesji dla Czterech liderów integracji, w tym Ukrainy
UE opracowuje propozycje indywidualnych „map drogowych” akcesji dla Czterech krajów uznawanych za liderów integracji europejskiej — Czarnogóry, Ukrainy, Mołdawii i Albanii. Jak podał Politico, powołując się na dwóch wysokich rangą urzędników UE, dokumenty mają po raz pierwszy dać tym państwom gwarancje przyjęcia w zamian za kontynuację reform oraz wyznaczyć orientacyjne terminy zamknięcia klastrów negocjacyjnych. Równolegle 6 października ma zostać przedstawiony odrębny przegląd polityki „przedrozszerzeniowej”.
-
Zełenski: Rosja wystrzeliła w ciągu tygodnia ponad 2200 dronów i ok. 1650 bomb lotniczych
Prezydent Ukrainy Wołodymyr Zełenski poinformował 27 września, że w ciągu minionego tygodnia Rosja wystrzeliła na Ukrainę ponad 2200 dronów uderzeniowych, około 1650 bomb lotniczych i 38 rakiet różnych typów, z czego znaczna część to pociski balistyczne. Tylko w ciągu ostatniej doby użyto 277 dronów, w tym 155 z napędem odrzutowym. Prezydent zapowiedział nowe pakiety sankcji, które mają wejść w życie w październiku, i wezwał partnerów do pełnego zastosowania amerykańskiej ustawy Lindsey Grahama.
-
Zatrzymania w Wielkiej Brytanii w pobliżu amerykańskiej bazy lotniczej Fairford
Kilka osób zostało zatrzymanych w hrabstwie Gloucestershire w związku z podejrzeniem przestępstw na mocy brytyjskiej ustawy o materiałach wybuchowych w pobliżu amerykańskiej bazy lotniczej Fairford. Mieszkańcy pobliskiej wsi Welford zostali ewakuowani, a na miejsce skierowano wojskową grupę saperską. Do sprawy odniósł się prezydent USA Donald Trump, chwaląc współpracę z Wielką Brytanią; władze nie potwierdziły żadnego związku podejrzanych z Iranem.
-
Budanov: Ukraina potrzebuje rozszerzonego dostępu do Starlink i Starshield oraz rakiet do Patriotów
Szef Biura Prezydenta Ukrainy Kyryło Budanow powiedział w wywiadzie dla Newsforce, że Ukraina pilnie potrzebuje szerszego dostępu do systemów łączności satelitarnej Starlink i Starshield oraz rakiet przechwytujących do systemów obrony powietrznej Patriot, aby móc kontrować i razić rosyjskie kompleksy rakietowe. Fragment wywiadu został opublikowany 27 września na jego kanale w Telegramie.
-
Ukraińskie wojska dostarczyły dronami 4 tony żywności do okupowanych Ole szek na lewym brzegu Dniepru
27 września szef obwodowej administracji wojskowej Chersoniu Ołeksandr Prokudin poinformował, że ukraińskie siły zbrojne dostarczyły około 4000 kg żywności do okupowanych Olešek w obwodzie chersońskim za pomocą dronów, na 100 wyznaczonych punktów w mieście. To jedna z największych tego typu operacji; systematyczne dostawy dronami przez Dniepr trwają od marca 2026 roku. Mieszkańcy miasta, odciętego od dostaw od końca maja, pozostają bez stabilnego dostępu do żywności, prądu i wody, a rosyjskie wojska — według ukraińskich oficjeli — zestrzeliwują drony z żywnością, konfiskują ją lub odsprzedają, a odbiorców paczek zatrzymują i biją.
-
Polska oferuje produkcję rakiet Patriot dla Ukrainy na swoim terytorium; trwają też rozmowy o stałej bazie USA
Polska zaproponowała, by na jej terytorium powstała fabryka rakiet przechwytujących do amerykańskich systemów Patriot, jeśli USA udzielą Ukrainie odpowiedniej licencji. Zastępczyni ministra obrony narodowej Magdalena Sobków-Czarniecka uzasadniła ofertę względami bezpieczeństwa. Propozycja pojawiła się po 25 września, gdy prezydent Wołodymyr Zełenski ogłosił "ostateczną decyzję" Donalda Trumpa o przekazaniu Ukrainie licencji na produkcję rakiet Patriot, czego prezydent USA nazajutrz nie potwierdził. Równolegle Warszawa prowadzi z USA negocjacje w sprawie stałej amerykańskiej bazy wojskowej na zachodzie kraju.
-
Trump liczy na porozumienie Ukrainy z Rosją przed zimą, Zełenski odpowiada, że Putin nie zamierza kończyć wojny
Po spotkaniu 22 września na marginesie 81. sesji Zgromadzenia Ogólnego ONZ Donald Trump wyraził nadzieję, że Wołodymyr Zełenski i Władimir Putin dojdą do porozumienia przed nadejściem surowej zimy. 26 września Zełenski odpowiedział w wieczornym wystąpieniu, że Putin nie planuje zakończenia wojny i nieustannie szuka pretekstów, by unikać spotkań i rozmów w formacie trójstronnym. Tymczasem szef Biura Prezydenta Kyryło Budanow ostrzegł, że Ukraina musi przygotować się na kontynuację wojny przez zimę.
-
Ukraina: Rosja odrzuciła ewakuację cywilów z okupowanych Oleszek na Chersońszczyźnie
Ukraina zaproponowała Rosji tymczasowe zawieszenie broni i korytarz lądowy w celu ewakuacji cywilów z okupowanych Oleszek w obwodzie chersońskim. Rosja odmówiła, mimo że – jak podał ukraiński rzecznik praw obywatelskich – Ukraina mogłaby przeprowadzić operację w ciągu jednego dnia. W mieście od końca maja nie dotarła żadna żywność, a ukraińscy urzędnicy mówią o katastrofie humanitarnej i zgłosili sprawę na Zgromadzeniu Ogólnym ONZ.
-
Zełenski: USA zaproponowały trójstronne rozmowy Ukraina–USA–Rosja w Zjednoczonych Emiratach Arabskich
Prezydent Ukrainy Wołodymyr Zełenski poinformował 25 września, że strona amerykańska zaproponowała zorganizowanie trójstronnego spotkania w formacie Ukraina–USA–Rosja na poziomie technicznym w Zjednoczonych Emiratach Arabskich. Ukraina czeka na propozycję daty ze strony USA, a Kreml potwierdził, że trwają odpowiednie kontakty. Minister spraw zagranicznych Andrij Sybiha oświadczył, że Ukraina jest gotowa do rozmów, ale nie widzi sygnałów gotowości Rosji do pokoju.
-
Komisarz Praw Człowieka Rady Europy wzywa do zawieszenia broni i ewakuacji z okupowanych Olešków
Komisarz Praw Człowieka Rady Europy Michael O'Flaherty zaapelował 25 września o natychmiastowe lokalne zawieszenie broni, swobodny dostęp humanitarny i bezpieczną ewakuację ludności cywilnej z okupowanego miasta Olešky w obwodzie chersońskim. W mieście od końca maja nie dostarczono żywności ani leków; mieszkańcy, w tym dzieci, nie mają wystarczającego pożywienia, wody, lekarstw ani prądu.
-
Kraje UE zgodziły się na warunki odblokowania 6,6 mld euro z Europejskiego Funduszu Pokojowego dla Ukrainy
Państwa UE osiągnęły porozumienie w sprawie wykorzystania 6,6 mld euro z Europejskiego Funduszu Pokojowego (EPF) na wsparcie Ukrainy. 900 mln euro trafi do Misji Wsparcia Wojskowego UE (EUMAM Ukraine), 1 mld euro zostanie przeznaczone na nowe wspólne zamówienia sprzętu wojskowego, a 4,7 mld euro pokryje koszty wcześniejszej pomocy wojskowej przekazanej Ukrainie przez państwa członkowskie. O decyzji poinformowała 25 września wysoka przedstawicielka UE ds. polityki zagranicznej Kaja Kallas.
-
Szwajcarzy zdecydują 27 września o zaostrzeniu definicji neutralności w konstytucji
W niedzielę 27 września szwajcarscy wyborcy zdecydują w referendum, czy wpisać do konstytucji surowszą definicję neutralności kraju. Głosowanie „tak" w praktyce uniemożliwiłoby Szwajcarii nakładanie sankcji na Rosję bez zgody Rady Bezpieczeństwa ONZ oraz wykluczyłoby współpracę wojskową z sojuszami takimi jak NATO poza przypadkami bezpośredniego ataku lub groźby.
-
Prezydent Finlandii Stubb apeluje do Muska o rozszerzenie Starlink dla Ukrainy
Prezydent Finlandii Alexander Stubb zwrócił się do właściciela SpaceX Elona Muska o rozszerzenie zasięgu satelitarnego internetu Starlink na terytorium Rosji i okupowanej Ukrainy, aby umożliwić Ukrainie uderzanie w rosyjskie wyrzutnie rakiet balistycznych. W wywiadzie dla Reutersa Stubb argumentował, że taka decyzja „uratowałaby życie” i stanowi element obrony powietrznej. Ocenił, że wojna nie zakończy się przed zimą, a sojusznicy przygotowują pakiet zimowej pomocy.
-
Macron proponuje „podwójny moratorium” – wstrzymanie ataków na rosyjskie rafinerie i działań wojennych na Morzu Czarnym
Prezydent Francji Emmanuel Macron ogłosił zamiar zaproponowania „podwójnego moratorium” obejmującego zaprzestanie uderzeń na rosyjskie rafinerie oraz wstrzymanie działań wojennych na Morzu Czarnym. Francja zamierza też pracować nad przywróceniem żeglugi w cieśninie Ormuz i zwróci się do G7 o ponowne wykorzystanie strategicznych rezerw ropy. Propozycja wpisuje się w trwającą wymianę zdań między Wołodymyrem Zełenskim a sekretarzem stanu USA Marco Rubio o zawieszeniu broni w sferze energetycznej.
-
Trump gościł Xi Jinpinga w Białym Domu — szczyt bez przełomów, z wątkiem ukraińskim
Prezydent USA Donald Trump przyjął przywódcę Chin Xi Jinpinga w Białym Domu 25 września w efektownym szczycie, który nie przyniósł widocznych przełomów w kwestiach sztucznej inteligencji, handlu, Tajwanu ani wojny z Iranem. Ukraina wykorzystała spotkanie, by prosić Trumpa, by naciskał na Xi w sprawie wpłynięcia na Putina w celu zakończenia lub deeskalacji wojny.
-
Finlandia poparła utworzenie Specjalnego Trybunału i Komisji Odszkodowawczej dla Ukrainy
Rząd Finlandii zatwierdził propozycje dotyczące utworzenia Specjalnego Trybunału ds. zbrodni agresji przeciwko Ukrainie oraz Międzynarodowej Komisji Odszkodowawczej i przekazał je fińskiemu parlamentowi. Finlandia stała się 21. państwem, które przystąpiło do porozumienia w sprawie Trybunału. Decyzje ogłosiło na X fińskie Ministerstwo Spraw Zagranicznych.
-
Napaść nożem w klasztorze sióstr benedyktynek w Jarosławiu: nie żyje co najmniej jeden ksiądz
24 września około godziny 9:30 czasu lokalnego 31-letni obywatel Ukrainy, Igor M., zaatakował nożem ludzi na terenie klasztoru sióstr benedyktynek przy ulicy Benedyktyńskiej w Jarosławiu (województwo podkarpackie). Pięć osób zostało rannych – czterech mężczyzn, w tym trzech księży, oraz jedna kobieta. Zmarł co najmniej jeden ksiądz, ojciec Stanisław. Napastnik został zatrzymany na miejscu; zabezpieczono nóż i pobrano krew do badań. Motywy ataku nie są znane.