Trump podpisał ustawę Grahama o sankcjach wobec Rosji i Iranu
Prezydent USA Donald Trump podpisał 18 września 2026 r. ustawę nazwaną imieniem zmarłego senatora Lindseya Grahama, przewidującą m.in. cła do 100 proc. na kraje kontynuujące zakupy rosyjskich nośników energii. Ustawa rozszerza także sankcje na rosyjski sektor wojskowy, finansowy i energetyczny oraz na flotę cieni. Prezydent Ukrainy Wołodymyr Zełenski podziękował Trumpowi i Kongresowi za przyjęcie dokumentu.
Najważniejsze
- Trump podpisał ustawę HR 5334 (Lindsey O. Graham Sanctioning Russia and Iran Act of 2026) 18 września 2026 r. (noc z 18 na 19 września czasu kijowskiego).
- Senat USA zatwierdził ustawę 7 sierpnia 2026 r. stosunkiem głosów 86 do 11; Izba Reprezentantów – 16 (według części źródeł 17) września 2026 r. stosunkiem 262 do 159.
- Ustawa daje prezydentowi USA prawo do nałożenia ceł do 100 proc. na kraje z piątki największych kupców rosyjskiej ropy i gazu oraz do 500 proc. na towary importowane bezpośrednio z Rosji.
- Potencjalnymi celami ceł są Chiny, Indie i Turcja; ukraiński pełnomocnik ds. sankcji wymienia także Węgry i Słowację.
- Za pierwsze 8 miesięcy 2026 r. Chiny sprowadziły 585 mln baryłek rosyjskiej ropy, Indie – 453 mln, a Turcja – 44 mln.
- Zełenski podziękował Trumpowi i Kongresowi, nazywając pełną i szybką realizację ustawy najlepszym hołdem dla zmarłego 11 lipca 2026 r. senatora Grahama.
Dlaczego to ważne
Ustawa pozwala nakładać cła do 100 proc. na największych kupców rosyjskiej ropy i gazu – Chiny, Indie i Turcję – co może istotnie ograniczyć dochody Rosji ze sprzedaży surowców energetycznych. Rozszerza też sankcje na rosyjskie kierownictwo wojskowe, sektor finansowy i energetyczny, flotę cieni oraz zagranicznych dostawców, a także zaostrza kontrolę eksportu towarów, które Rosja mogłaby wykorzystać do produkcji broni. Jest to jednocześnie ukoronowanie wieloletniej inicjatywy zmarłego senatora Lindseya Grahama.
Co się stało
Prezydent USA Donald Trump podpisał 18 września 2026 r. (nocą z 18 na 19 września czasu kijowskiego) ustawę HR 5334, nazwaną imieniem senatora Lindseya Grahama, wprowadzającą nowe sankcje wobec Rosji i kontynuującą sankcje wobec Iranu. Senat przyjął ją 7 sierpnia 2026 r. stosunkiem 86 do 11, a Izba Reprezentantów 16 września (według części źródeł 17 września) stosunkiem 262 do 159. Ustawa daje prezydentowi prawo do nałożenia ceł do 100 proc. na kraje należące do piątki największych kupców rosyjskiej ropy lub gazu albo pomagające Rosji omijać sankcje energetyczne, a także ceł do 500 proc. na towary importowane bezpośrednio z Rosji. Rozszerza sankcje na rosyjskie kierownictwo wojskowe, sektor finansowy i energetyczny, flotę cieni i zagranicznych dostawców oraz zaostrza kontrolę eksportu towarów, które Rosja mogłaby wykorzystać do produkcji broni. Prezydent Ukrainy Wołodymyr Zełenski podziękował Trumpowi i Kongresowi, a minister spraw zagranicznych Andrij Sybiha nazwał podpisanie ustawy „naprawdę historycznym dniem”.
Jak piszą o tym źródła ukraińskie
Ukraińskie media podkreślają przede wszystkim znaczenie podpisania ustawy jako dyplomatycznego sukcesu Ukrainy, publikując podziękowania prezydenta Zełenskiego dla Trumpa i Kongresu. Szeroko cytowany jest pełnomocnik prezydenta ds. polityki sankcyjnej Władisław Własiuk, który jako główne cele ceł wskazuje Chiny, Indie i Turcję, a także wymienia Węgry i Słowację. Ukraińskie źródła przytaczają dane o wolumenach importu rosyjskiej ropy i LNG, by pokazać potencjalny wpływ ustawy na rosyjskie dochody. Część ukraińskich mediów daje też głos dziennikarzowi Romanowi Cymbalukowi, który ocenia, że ustawa nie zmieni sytuacji radykalnie i że Ukrainie potrzebne są raczej rakiety niż rozmowy o sankcjach.
Jak piszą o tym źródła międzynarodowe
Zagraniczne media, w tym francuski Le Monde, zwracają uwagę, że ustawa przeszła Izbę Reprezentantów głosami obu partii, lecz podają w wątpliwość gotowość Białego Domu do otwartego konfliktu handlowego z Pekinem. Analitycy cytowani przez Reutersa oceniają, że bezpośredni wpływ ustawy może być ograniczony ze względu na niechęć Trumpa do działań, które mogłyby podnieść ceny konsumpcyjne przed listopadowymi wyborami midtermowymi. W międzynarodowej relacji pojawia się ostrzeżenie Moskwy, że dalsze sankcje USA utrudnią osiągnięcie porozumienia pokojowego w sprawie Ukrainy, oraz zastrzeżenia Indii dotyczące ryzyka dla stosunków dwustronnych i światowych rynków energii.
W czym relacje się różnią
Źródła różnią się co do daty głosowania w Izbie Reprezentantów: większość podaje 16 września 2026 r., część wskazuje 17 września 2026 r.
Kontekst
Pierwotna wersja ustawy, wniesiona w Senacie USA na początku kwietnia 2025 r. przez senatorów Lindseya Grahama (Partia Republikańska) i Richarda Blumenthala (Partia Demokratyczna), przewidywała automatyczne cła w wysokości 500 proc. na import z krajów kupujących rosyjską ropę i inne surowce. 10 lipca 2026 r. Graham ogłosił w Kijowie porozumienie z Białym Domem w sprawie złagodzonej wersji dokumentu; senator zmarł następnego dnia, 11 lipca 2026 r. Wcześniej ustawa była blokowana przez lidera większości senackiej Johna Thune'a na prośbę Białego Domu w trakcie negocjacji z Władimirem Putinem. Odrębnie Unia Europejska przyjęła fazowy zakaz importu rosyjskiego gazu: LNG w ramach umów długoterminowych do 1 stycznia 2027 r., a gazu rurociągowego w ramach umów długoterminowych do 30 września 2027 r.