Ukraina: ustawa o mniejszościach narodowych i otwarcie nowych rozdziałów negocjacyjnych z UE
Prezydent Ukrainy Wołodymyr Zełenski podpisał ustawę gwarantującą prawa edukacyjne mniejszości narodowych i ludów rdzennych, przyjętą dzień wcześniej przez Radę Najwyższą. Tego samego dnia w Luksemburgu odbyła się czwarta konferencja międzyrządowa Ukraina–UE, na której otwarto dwa kolejne rozdziały negocjacyjne. Dyplomaci oczekują, że Węgry zgodzą się na otwarcie dwóch dalszych klastrów negocjacyjnych.
Najważniejsze
- Rada Najwyższa przyjęła ustawę o prawach mniejszości narodowych 266 głosami spośród 450 posłów.
- Prezydent Wołodymyr Zełenski podpisał ustawę 12 października, w dniu jej uchwalenia.
- Ustawa zapewnia dzieciom z mniejszości narodowych i ludów rdzennych prawo do nauki w języku ojczystym obok ukraińskiego.
- UE ma otworzyć dwa nowe rozdziały negocjacyjne w rozmowach akcesyjnych z Ukrainą we wtorek.
- Dyplomaci oczekują, że Węgry zgodzą się otworzyć dwa kolejne klastry negocjacyjne dotyczące rynku wewnętrznego i konkurencyjności.
- Przewodniczący Rady Europejskiej António Costa przywitał decyzję o otwarciu kolejnych klastrów negocjacyjnych z Ukrainą i Mołdawią.
- Członkostwo w Unii wymaga zamknięcia 35 rozdziałów negocjacyjnych oraz jednomyślnej zgody wszystkich 27 państw członkowskich.
Dlaczego to ważne
Nowa ustawa o mniejszościach zdejmuje dawną przeszkodę w negocjacjach akcesyjnych Ukrainy z UE, zwłaszcza w relacjach z Budapesztem. Otwarcie dwóch kolejnych rozdziałów to wymierny krok na drodze do członkostwa, a spodziewane odblokowanie przez Węgry dwóch dalszych klastrów oznaczałoby postęp w ociepleniu stosunków Budapeszt–Kijów.
Co się stało
12 października Rada Najwyższa Ukrainy przyjęła ustawę o zapewnieniu praw edukacyjnych ludów rdzennych i mniejszości narodowych – 266 posłów głosowało za, spośród 450. Tego samego dnia prezydent Wołodymyr Zełenski podpisał ją w trybie natychmiastowym. Ustawa gwarantuje dzieciom z mniejszości, których języki są językami urzędowymi UE, prawo do nauki w języku ojczystym obok ukraińskiego, a szkoły z ponad połową uczniów z danej mniejszości mogą otrzymać status placówki mniejszości narodowej. Tego samego dnia w Luksemburgu odbyła się czwarta konferencja międzyrządowa Ukraina–UE, podczas której UE miała otworzyć dwa nowe rozdziały negocyjne. Dyplomaci oczekiwali, że Węgry zgodzą się odblokować kolejne dwa klastry – dotyczące rynku wewnętrznego i konkurencyjności. Przewodniczący Rady Europejskiej António Costa przywitał decyzję o otwarciu kolejnych klastrów z Ukrainą i Mołdawią oraz wyraził gotowość do jak najszybszego otwarcia pozostałych.
Kontekst
Członkostwo Ukrainy w UE wymaga zamknięcia 35 rozdziałów negocjacyjnych oraz jednomyślnej zgody wszystkich 27 państw członkowskich; ratyfikacja w każdym kraju odbywa się przez parlament lub referendum. Poprzedni rząd Węgier pod kierunkiem Viktora Orbána blokował postęp rozmów akcesyjnych od 2023 roku, powołując się na sytuację około 100 tysięcy Węgrów etnicznych w ukraińskim Zakarpaciu. Nowy premier Péter Magyar uzgodnił z Ukrainą w czerwcu 11-punktowy plan działania i zniósł weto w sprawie pierwszych dwóch klastrów. Budapeszt uzależniał dalszy postęp od formalnego przyjęcia przez Kijów ustawy o prawach mniejszości. Kampania wyborcza jego partii zawierała ostrą antyukraińską retorykę, przedstawiającą Kijów jako zagrożenie dla bezpieczeństwa europejskiego. Ukraina traktuje członkostwo w UE jako gwarancję bezpieczeństwa obok starań o wstąpienie do NATO.