Prokurator generalny Ukrainy Rusław Krawczenko złożył rezygnację
Prokurator generalny Ukrainy Rusław Krawczenko złożył wieczorem 7 września 2026 roku rezygnację z zajmowanego stanowiska. Tego samego dnia wcześniej zapewniał dziennikarzy, że nie zamierza podawać się do dymisji na własną prośbę. Rezygnacja nastąpiła w kontekście operacji „Kartagina” prowadzonej przez NABU i SAP, wymierzonej w rzekomą organizację przestępczą w biurze prokuratora generalnego, kierowaną według śledczych przez jednego z urzędników tej instytucji.
Najważniejsze
- 7 września wieczorem prokurator generalny Rusław Krawczenko ogłosił rezygnację za pośrednictwem Telegrama.
- Tego samego dnia wcześniej Krawczenko mówił dziennikarzom, że nie zamierza składać rezygnacji na własną prośbę i opuści stanowisko tylko na wniosek prezydenta lub Rady Najwyższej.
- Według źródeł LIGA.net prezydent Wołodymyr Zełenski osobiście poprosił Krawczenkę o napisanie wniosku o dymisję.
- Krawczenko uznał swoją decyzję za „świadomą decyzję polityczną” i oświadczył, że nie chce, by urząd prokuratora generalnego był wykorzystywany jako instrument politycznej walki.
- Operacja „Kartagina” NABU i SAP, ogłoszona 4 września, dotyczy rzekomej organizacji przestępczej, która miała systematycznie otrzymywać łapówki od oszukańczych call center i legalizować uzyskane środki.
- 6–7 września Wysoki Sąd Antykorupcyjny (WAKS) zastosował tymczasowe aresztowanie wobec trzech podejrzanych: Serhija Kropywy (kaucja 120 mln hrywien), Jelyzawety Iwachnenko (20 mln) i kierowcy Serhija Kucego (3 mln).
- Krawczenko zaprzeczył, jakoby miał jakikolwiek procesowy status w sprawie „Kartagina” – ani świadka, ani podejrzanego.
Dlaczego to ważne
Rezygnacja szefa ukraińskiej prokuratury pojawia się w trakcie aktywnego śledztwa antykorupcyjnego, które dotyczy urzędników jego własnego biura, i podważa zaufanie publiczne do wymiaru sprawiedliwości. Jest to czwarta zmiana prokuratora generalnego za kadencji prezydenta Zełenskiego, co uwydatnia ciągłą rotację na tym kluczowym stanowisku. Komisja Europejska skomentowała rezygnację, co wskazuje, że sprawa „Kartagina” ma znaczenie dla antykorupcyjnych benchmarków związanych z procesem akcesyjnym Ukrainy do UE.
Co się stało
Wieczorem 7 września 2026 roku prokurator generalny Ukrainy Rusław Krawczenko ogłosił w swoim kanale na Telegramie rezygnację z zajmowanego stanowiska. Tego samego dnia wcześniej, podczas rozmowy z dziennikarzami, twierdził, że nie zamierza składać wniosku o dymisję na własną prośbę i jest gotów odejść tylko wtedy, gdy zażąda tego prezydent lub Rada Najwyższa. Według źródeł LIGA.net prezydent Zełenski osobiście poprosił Krawczenkę o napisanie wniosku. Prezydent poinformował, że 7 września poświęcił na kwestie kadrowe i odbył spotkania z kierownictwem NABU, SAP oraz z prokuratorem generalnym. Krawczenko scharakteryzował swoją rezygnację jako świadomą decyzję polityczną, wyjaśniając, że nie chce, by urząd prokuratora generalnego był wykorzystywany jako instrument politycznej walki. Podziękował prezydentowi i Radzie Najwyższej za zaufanie i poprosił o przyjęcie jego dymisji. Stwierdził też, że jego stanowisko wobec stawianych mu zarzutów pozostaje niezmienione. Według prezydenta podanie o zwolnienie Krawczenki zostanie skierowane do Rady Najwyższej.
Jak piszą o tym źródła ukraińskie
Ukraińskie media szeroko relacjonują ramowanie rezygnacji zaproponowane przez samego Krawczenkę – podkreślając jego zaprzeczenia, jakoby miał związek z „ochroną” call center, oraz jego określenie sytuacji jako politycznego zamówienia. Szczegółowo opisują ustalenia śledztwa „Kartagina”, w tym identyfikację Serhija Kropywy jako rzekomego lidera organizacji przestępczej oraz zarzuty systematycznego pobierania łapówek i prania pieniędzy. Źródła opisują decyzje sądowe WAKS wobec podejrzanych (Kropywa, Iwachnenko, Kucy) oraz przytaczają twierdzenia antykorupcyjnych prokuratorów, jakoby Kropywa organizował remonty w domu Krawczenki w Kozynie i logistykę podróży do Hiszpanii. Ukraińska prasa informuje też o współpracy Krawczenki przy przeszukaniach, zapowiedzi postępowań dyscyplinarnych wobec siedmiu prokuratorów z otoczenia Kropywy oraz o roli prezydenta w zainicjowaniu dymisji.
Jak piszą o tym źródła międzynarodowe
Zachodnie źródła (Die Welt/N24) przedstawiają rezygnację przede wszystkim jako „aferę korupcyjną” związaną z operacją NABU i domniemanym „przykrywaniem” oszukańczych call center przez pracowników biura prokuratora generalnego, a także wpisują ją w szerszy kontekst – jest to czwarta zmiana prokuratora generalnego za kadencji Zełenskiego, następca Andrija Kostina odwołanego przez parlament jesienią 2024 roku. Arabska katarska Al Dżazira akcentuje rezygnację ukraińskiego prokuratora generalnego „w kontekście dochodzeń i podejrzeń o korupcję”, eksponując wątek korupcyjny bez wchodzenia w polityczne ramowanie samego Krawczenki.
W czym relacje się różnią
Źródła różnią się w kilku kluczowych punktach. Po pierwsze, w kwestii daty powołania Krawczenki na prokuratora generalnego – większość podaje 21 czerwca 2025, ale część wskazuje 17 czerwca 2025 jako datę zatwierdzenia przez Radę Najwyższą. Po drugie, Biuro Prokuratora Generalnego najpierw zaprzeczało wieczorem 4 września, że w Krawczence prowadzone były przeszukania, ale już następnego dnia je potwierdziło; sam Krawczenko później potwierdził rewizje w swoim gabinecie i domu. Po trzecie, Ukraińska Prawda informowała, że Krawczenki „nie można zlokalizować” po rozpoczęciu operacji „Kartagina”, a źródła ZN.UA twierdziły, że przebywa on w prywatnej klinice w Kijowie; Biuro Prokuratora Generalnego zaprzeczyło tym doniesieniom, a rzeczniczka Natalia Bajurko 5 września oświadczyła, że jest w pracy. Po czwarte, Krawczenko najpierw w ciągu dnia 7 września zapewniał, że nie zamierza składać rezygnacji dobrowolnie, by wieczorem tego samego dnia ją ogłosić – według źródeł LIGA.net na prośbę prezydenta.
Kontekst
Operacja specjalna NABU i SAP „Kartagina” została ogłoszona 4 września 2025 roku i dotyczy rzekomej organizacji przestępczej oskarżonej o systematyczne pobieranie łapówek od oszukańczych call center oraz pranie uzyskanych środków. Według śledczych organizacja została stworzona i kierowana od połowy 2025 roku przez jednego z kierowników komórek Biura Prokuratora Generalnego – zidentyfikowanego w materiałach medialnych i sądowych jako Serhij Kropywa, zastępca naczelnika departamentu współpracy międzynarodowej. 6–7 września Wysoki Sąd Antykorupcyjny (WAKS) zastosował tymczasowe aresztowanie wobec Kropywy (kaucja 120 mln hrywien), Jelyzawety Iwachnenko ps. „Muza” (20 mln) oraz kierowcy Kropywy Serhija Kucego (3 mln). W nocy 4–5 września funkcjonariusze NABU i SAP przeprowadzili przeszukania w gabinecie i miejscu zamieszkania Krawczenki, a także u jego zastępczyni Marii Wdowyczenko oraz u szefa odeskiej OWA Ołeha Kippera. Rusław Krawczenko został prokuratorem generalnym w czerwcu 2025 roku (Rada Najwyższa zatwierdziła prezydenckie podanie 273 głosami); wcześniej kierował Państwową Służbą Podatkową (grudzień 2024 – czerwiec 2025), Kijowską Obwodową Administracją Wojskową (kwiecień 2023 – grudzień 2024) i prokuraturą rejonu buczańskiego. Zastąpił Andrija Kostina, odwołanego przez parlament jesienią 2024 roku po skandalu z fikcyjnymi rentami inwalidzkimi dla prokuratorów.