Zełenski: korytarz zbożowy na Morzu Czarnym jest faktycznie zablokowany po obu stronach
Prezydent Wołodymyr Zełenski oświadczył podczas konferencji Jałtańskiej Strategii Europejskiej (YES), że korytarz żywnościowy na Morzu Czarnym jest faktycznie zablokowany zarówno od strony ukraińskiej, jak i rosyjskiej. Przedstawił sytuację jako globalne wyzwanie dla bezpieczeństwa żywnościowego i poinformował o rozmowach z przywódcami Egiptu, Indii, Turcji, Arabii Saudyjskiej i ZEA.
Najważniejsze
- Zełenski powiedział 11 września na konferencji YES, że korytarz zbożowy na Morzu Czarnym jest faktycznie zablokowany po stronie ukraińskiej i rosyjskiej.
- Omawiał możliwości rozwiązania problemu z przywódcami Egiptu, Indii, Turcji, Arabii Saudyjskiej i ZEA.
- Zapewnił, że Ukraińcy nie zostaną bez żywności nawet przy pełnej blokadzie eksportu.
- Ostrzegł, że ukraińscy rolnicy i eksporterzy poniosą pierwsze straty z powodu spadku cen na rynku wewnętrznym i kosztów logistyki.
- Wskazał, że kraje Afryki i Azji, pozbawione dostępu do ukraińskiego i rosyjskiego zboża, znajdą się w znacznie gorszej sytuacji.
- Zaproponował możliwość częściowych kroków — „przerwy energetycznej" lub odblokowania korytarza zbożowego — nawet bez pełnego pokoju.
- Od lipca 2026 r. rosyjskie ataki na infrastrukturę portową i flotę cywilną nasiliły się; tylko w lipcu odnotowano 35 ataków na statki w portach, 22 na statki na morzu i 67 uderzeń w infrastrukturę portową.
Dlaczego to ważne
Zełenski przedstawił blokadę Morza Czarnego jako globalny kryzys bezpieczeństwa żywnościowego, porównywalny do sytuacji wokół Cieśniny Hormuz, wskazując, że zagrożone są kraje importujące zboże w Afryce i Azji. Jednocześnie uspokajał odbiorców krajowych i zapowiedział rozmowy z kluczowymi państwami-regionu oraz częściowe kroki — jak „przerwa energetyczna" czy odblokowanie korytarza — możliwe nawet bez pełnego porozumienia pokojowego.
Co się stało
Podczas piątkowej konferencji Jałtańskiej Strategii Europejskiej (YES), transmitowanej online, prezydent Zełenski ostrzegł, że czarnomorski korytarz żywnościowy jest faktycznie zablokowany zarówno od strony ukraińskiej, jak i rosyjskiej. Poinformował, że rozmawiał o możliwościach rozwiązania problemu z przywódcami Egiptu, Indii, Turcji, Arabii Saudyjskiej i ZEA, zaznaczając, że Rosja prowadzi rozmowy z tymi samymi krajami. Zapewnił, że Ukraińcy nie zostaną bez żywności nawet przy pełnej blokadzie eksportu, lecz ukraińscy rolnicy i przedsiębiorcy poniosą pierwsze straty ekonomiczne — zboże na rynku wewnętrznym potanieje, a logistyka eksportowa stanie się nieopłacalna. Zełenski wskazał, że kraje Afryki i Azji, pozbawione zarówno ukraińskiego, jak i rosyjskiego zboża, znajdą się w znacznie gorszej sytuacji. Zaapelował o podjęcie decyzji o „przerwie energetycznej" lub odblokowaniu korytarza zbożowego jako kroków możliwych nawet bez pełnego pokoju.
W czym relacje się różnią
Źródła różnią się w opisie miejsca i formy wystąpienia Zełenskiego: jedno wskazuje na dyskusję online podczas konferencji YES, drugie na spotkanie Jałtańskiej Strategii Europejskiej 11 września. Rozbieżne jest też akcentowanie konsekwencji blokady — jedno z ujęć podkreśla ryzyko globalnego kryzysu żywnościowego, inne koncentrują się na zagrożeniu dla krajów Afryki i Azji, tracących dostęp zarówno do ukraińskiego, jak i rosyjskiego zboża.
Kontekst
Od lipca 2025 r. Rosja znacząco nasiliła uderzenia w ukraińską infrastrukturę portową i flotę cywilną; tylko w lipcu odnotowano 35 ataków na statki w portach, 22 na statki na morzu i 67 uderzeń w infrastrukturę portową. W wyniku uderzenia w statek Golden Leo zginęło 10 osób, a ataki na tankowiec Gas Lisbon i masowiec Golden Rose skłoniły armatorów do zawieszenia pracy z portami w Odessie. Od 22 lipca czasowo wstrzymano wejścia statków do ukraińskich portów morskich. 13 sierpnia Ukraina przekazała Rosji za pośrednictwem strony trzeciej propozycję wzajemnego zaprzestania ataków na obiekty cywilne na Morzu Czarnym; 14 sierpnia rzeczniczka rosyjskiego MSZ Maria Zacharowa oświadczyła, że Moskwa nie uważa za celowe powrotu do Inicjatywy Czarnomorskiej z lat 2022–2023 ani zawieszenia działań wojennych na Morzu Czarnym. 31 sierpnia minister spraw zagranicznych Turcji Hakan Fidan poinformował, że Ankara przygotowała plan bezpiecznego tranzytu zboża przez Morze Czarne i skontaktowała się w tej sprawie z Ukrainą i Rosją. 9 września rosyjskie siły okupacyjne zaatakowały dronami statek towarowy TEDY, zabijając dwóch obywateli Azerbejdżanu i raniąc dwie kolejne osoby.