Węgry odmawiają wdrożenia unijnego zakazu ochrony dla Ukraińców unikających służby wojskowej
Węgry poinformowały Komisję Europejską, że nie zastosują przepisu dyrektywy o tymczasowej ochronie, który wyklucza z niej osoby niewywiązujące się z obowiązków wojskowych wobec Ukrainy. Budapeszt powołał się na art. 7 dyrektywy i zapowiedział dalsze udzielanie tymczasowej ochrony ukraińskim mężczyznom w wieku poborowym, przede wszystkim z Zakarpacia. Komisja Europejska potwierdziła, że taka decyzja jest dopuszczalna w ramach prawa UE i nie pociągnie za sobą konsekwencji.
Najważniejsze
- Węgry poinformowały Komisję Europejską, że nie wdrożą przepisu dyrektywy o tymczasowej ochronie wykluczającego osoby z niespełnionymi obowiązkami wojskowymi.
- Rzecznik KE Markus Lammert potwierdził, że Węgry powołały się na dyskrecjonalność wynikającą z art. 7 dyrektywy.
- Rada UE uzgodniła, że co do zasady tymczasowa ochrona nie powinna być przyznawana osobom, które niedawno przybyły i nie otrzymały zgody władz ukraińskich na wyjazd z powodu obowiązków wojskowych.
- Od 5 sierpnia nowo przybyli Ukraińcy muszą potwierdzić wywiązanie się z obowiązków wojskowych, aby otrzymać tymczasową ochronę; zasada nie dotyczy osób już objętych ochroną.
- Premier Węgier Péter Magyar oświadczył 3 września, że Węgry będą nadal chronić ukraińskich mężczyzn w wieku poborowym, głównie z Zakarpacia.
- Komisja Europejska uznała, że decyzja Budapesztu nie pociągnie za sobą konsekwencji po stronie UE; państwa członkowskie mogą rozszerzać kategorie objęte ochroną, ale nie mogą ich samodzielnie zawężać.
- W lipcu Rada UE przedłużyła tymczasową ochronę dla Ukraińców uciekających przed wojną do 4 marca 2028 r.
Dlaczego to ważne
Decyzja Budapesztu tworzy wyraźny rozdźwięk między Węgrami a resztą UE w politycznie wrażliwej kwestii traktowania ukraińskich mężczyzn w wieku poborowym uciekających przed mobilizacją. Skierowanie ochrony w szczególności na mieszkańców Zakarpacia, gdzie żyje duża mniejszość węgierska, rodzi pytania o selektywność podejścia. Jednocześnie Komisja Europejska potwierdziła, że decyzja Węgier mieści się w ramach art. 7 dyrektywy i nie pociągnie za sobą konsekwencji — co podkreśla szeroką swobodę państw członkowskich w stosowaniu tych przepisów.
Co się stało
Węgry oficjalnie powiadomiły Komisję Europejską, że nie zastosują przepisu unijnej dyrektywy o tymczasowej ochronie, który wyklucza z niej osoby z niespełnionymi obowiązkami wojskowymi wobec Ukrainy. Rzecznik Komisji Markus Lammert potwierdził na briefingu, że Budapeszt powołał się na dyskrecjonalność przewidzianą w art. 7 dyrektywy. Rząd węgierski zapowiedział, że nadal będzie przyznawał tymczasową ochronę ukraińskim mężczyznom w wieku poborowym, a premier Péter Magyar wskazał 3 września, że dotyczy to przede wszystkim mieszkańców Zakarpacia. Według urzędnika UE, o którym piszą źródła, decyzja Węgier nie pociągnie za sobą konsekwencji po stronie unijnej.
Kontekst
W lipcu 2025 r. Rada UE przedłużyła tymczasową ochronę dla Ukraińców uciekających przed wojną do 4 marca 2028 r. i uzgodniła, że co do zasady ochrona nie powinna obejmować osób, które niedawno przybyły i nie otrzymały zgody władz ukraińskich na wyjazd z powodu obowiązków wojskowych. Od 5 sierpnia nowo przybyli Ukraińcy muszą potwierdzić legalne przekroczenie granicy oraz wywiązywanie się z obowiązków wojskowych lub zwolnienie z nich; zmiana nie działa wstecz wobec osób już objętych ochroną. Komisarz UE ds. wewnętrznych i migracji Magnus Brunner wskazał, że wniosek o wykluczenie mężczyzn w wieku poborowym wyszedł od samej Ukrainy. Art. 7 dyrektywy o tymczasowej ochronie daje państwom członkowskim swobodę rozszerzania ochrony na dodatkowe kategorie osób; państwa nie mogą jednak samodzielnie zawężać kręgu osób uprawnionych. Premier Węgier Péter Magyar publicznie oświadczył 3 września, że Węgry będą nadal chronić ukraińskich mężczyzn w wieku poborowym, głównie z Zakarpacia.