Minister finansów Ukrainy w Brukseli: 32,6 mld dolarów luki w budżecie na 2027 rok
Minister finansów Ukrainy Serhij Marczenko, odwiedzając Brukselę przed posiedzeniem Platformy Darczyńców dla Ukrainy, ostrzegł, że Ukraina potrzebuje 52,6 mld dolarów na 2027 rok, a jedynie około 20 mld jest pokryte pewnymi zobowiązaniami partnerów. Zaapelował do UE o wykorzystanie zamrożonych rosyjskich aktywów oraz o przesunięcie na wcześniejszy termin zaplanowanych na 2027 rok pożyczek unijnych. Marczenko poinformował też, że po raz pierwszy od 2022 roku służby podatkowe i celne nie wykonają planu dochodów, a lukę we wrześniu szacuje na około 400 mln euro.
Najważniejsze
- Według Marczenki łączne potrzeby Ukrainy na 2027 rok wynoszą 52,6 mld dolarów, a niepokryte potrzeby budżetowe – 32,6 mld dolarów.
- Pełne wykonanie budżetu 2026 jest możliwe, ale problem pokrycia deficytu na 2027 rok pozostaje nierozwiązany.
- Marczenko zaapelował o wykorzystanie zamrożonych rosyjskich aktywów i uznał ich konfiskatę za politycznie złożone wyzwanie.
- Po raz pierwszy od 2022 roku służby podatkowe i celne nie wykonają planu dochodów; luka we wrześniu szacowana jest na około 400 mln euro.
- Dodatkowy wniosek wojskowy sięgający około 45 mld dolarów nie jest w pełni ujęty w budżecie.
- Wysoki przedstawiciel UE Kaja Kallas poinformowała, że wiele państw członkowskich popiera przyspieszenie wypłaty pożyczek UE zaplanowanych na 2027 rok.
- Z programu pomocy makrofinansowej UE o wartości 45 mld euro wypłacono już prawie 15 mld euro; około 20 mld euro wsparcia budżetowego pozostaje zablokowane reformami.
Dlaczego to ważne
Marczenko przedstawił w Brukseli obraz finansowy Ukrainy na 2027 rok, który w dużej mierze zależy od decyzji UE: bez dodatkowych źródeł luka 32,6 mld dolarów pozostanie niepokryta, a deficyt resortu obrony rzędu 27 mld dolarów dodatkowo komplikuje sytuację. Połączenie spadku dochodów podatkowych z blokadą Morza Czarnego, niemal całkowitym wstrzymaniem produkcji metalurgicznej i dodatkowym zapotrzebowaniem militarnym sygnalizuje, że Kijów szuka nowych narzędzi – w tym wykorzystania zamrożonych rosyjskich aktywów i przyspieszenia pożyczek unijnych. Jednocześnie wysocy urzędnicy UE publicznie potwierdzają skalę wyzwania, co wskazuje, że temat ten trafia na agendę unijną.
Co się stało
28 września 2026 roku minister finansów Ukrainy Serhij Marczenko wystąpił w Brukseli na wydarzeniu ośrodka analitycznego EPC, dzień przed posiedzeniem Platformy Darczyńców dla Ukrainy. Przekazał, że łączne potrzeby Ukrainy na 2027 rok wynoszą 52,6 mld dolarów, z czego jedynie około 20 mld jest pokryte pewnymi zobowiązaniami partnerów (UE, Japonia, MFW, Bank Światowy), a niepokryte potrzeby budżetowe sięgają 32,6 mld dolarów. Wykonanie budżetu 2026 uznał za możliwe, ale problem pokrycia deficytu 2027 za nierozwiązany. Marczenko zaapelował do UE o wykorzystanie zamrożonych rosyjskich aktywów, podkreślając, że ich konfiskata jest politycznie złożonym wyzwaniem, a Ukraina chce je raczej skuteczniej wykorzystywać do generowania dodatkowych dochodów. Poinformował, że po raz pierwszy od 2022 roku służby podatkowe i celne nie wykonają planu dochodów; samą lukę wrześniową oszacował na około 400 mln euro, a do końca roku na kilka miliardów euro, wiążąc to ze zniszczeniami spowodowanymi rosyjskimi atakami, blokadą Morza Czarnego (eksport około 40% produktów zbożowych) oraz niemal całkowitym wstrzymaniem produkcji metalurgicznej. Minister mówił też o dodatkowym wniosku wojskowym na około 45 mld dolarów, który nie jest w pełni ujęty w budżecie. Zapowiedział spotkania z zespołem technicznym komisarza UE ds. gospodarki Valdisa Dombrovskisa oraz z komisarz ds. rozszerzenia Martą Kos. Rzecznik Komisji Europejskiej Guillaume Mercier potwierdził obecność ministra w Brukseli i znaczenie dalszego przewidywalnego wsparcia dla Ukrainy, łączącego pomoc z reformami.
Kontekst
Wcześniejsza decyzja UE z 2025 roku przyznała Ukrainie pożyczkę w wysokości 90 mld euro, którą Marczenko ocenił jako ważną, ale niewystarczającą. Z unijnego programu pomocy makrofinansowej o wartości 45 mld euro wypłacono dotąd prawie 15 mld euro, a celem Komisji pozostaje wypłacenie pełnej kwoty zaplanowanej na 2026 rok. W ramach mechanizmu Ukraine Facility UE przekazała już 2,8 mld euro i planuje wkrótce wypłacić kolejne 2,9 mld euro. Około 20 mld euro wsparcia budżetowego pozostaje zablokowane reformami, które musi przeprowadzić Ukraina – podkreślali to zarówno przewodnicząca Komisji Europejskiej Ursula von der Leyen, jak i dyrektor zarządzająca MFW Kristalina Georgieva w rozmowach z Marczenką. Program SPUR-2 Banku Światowego ma zmobilizować do 6 mld dolarów. Mimo to dochody podatkowe i celne wzrosły w ciągu ośmiu miesięcy o 14,5%, osiągając 34,1 mld dolarów, choć sam wrzesień przyniósł pierwsze od 2022 roku niedowiezienie planu.